Your research : 313 Results for ե

Entries' title containing ե : 10000 Results

Եղեմնարկու

adj.

that casts, produces drizzling rain.


Եղենգնաքար

cf. Եղնգնաքար.


Եղեռն, եռան, երունք, եղերք

s.

rascality, offence, misdeed, malice, crime, wickedness, fatality;
catastrophe;
յ— անկղիտանալ, to commit a crime;
— գտանել, to experience misfortune, losses;
to risk, to be in danger.


Եղեռնագործ

adj.

flagitious, wicked, rascally.


Եղեռնագործութիւն, ութեան

s.

villany, wick-edness, heinous crime.


Եղեռնական, ի, աց

adj.

flagitious, wicked, rascally;
bad, malicious;
enormous, atrocious.


Եղեռնային, յնոյ, ոց

adj.

cf. Եղեռնական.


Եղեռնաւոր, աց

cf. Եղեռնական.


Եղեռնութիւն, ութեան

s.

rascality, wickedness.


Եղեր

s.

complaint, lamentation;
tragedy.

• , ԵՂԵՐԱՄԱՅՐ տե՛ս Եղար։


Եղերք, րունք

cf. Եղեր.


Եղերական, ի, աց

adj.

mournful, dismal, dreary;
lamentable, plaintive;
tragic;
— կատակերգութիւն, tragi-comedy;
— վախճան, մահ, tragic end or death;
— տեսիլ, tragic, sad spetacle, tragedy.


Եղերամայր

s.

weeper, mourner.


Եղերգակ

adj.

elegiac.


Եղերգական

cf. Եղերգակ.


Եղերերգու, աց

adj. s.

elegiac;
elegist.


Եղերերգութիւն, ութեան

s.

funeral song;
elegy.


Եղեւին, եւնոյ

s.

pine, fir;
cedar;
mugwort, artemisia;
kidney-bean;
southernwood.


Եղեւնափայտ, ի

s.

cedar;
cedar woed;
fir-tree;
fir-wood.


Եղեւնափայտեայ

adj.

cedrine.


Եղեւնեայ, էի, ից

cf. Եղեւնափայտեայ.


Եղեւնի, նեաց

cf. Եղեւնափայտեայ.


Եղէգ, եղեգի

s.

endive, succory.

• (սեռ. եղեգի, եղիգի, գըծ. եղեգով, եղիգով) «եղերդ, դառնիճ, chicorèe» Ել. ժբ. 8 Թուոց թ. 11, Եփր. ել.։

• Հիւնք. լեղի բառից։ Կապ ունի՞ յա-ջորդ եղէգն կամ հոմանիշ եղերդն բա-ռի հետ։


Եղէգն, ղեգանց

s.

reed, cane;
pen;
stem, stalk of corn;
rush;
straw, stubble;
percb, pole;
sweet calamus;
walking-stick, stick, cane;
— ապակադործաց, glass-blower's pipe, blowing-iron, bunting-iron;
— շաքարի, sugar cane;
— հնդկային, bamboo;
— (glass or brass) blow-pipe.


Եղէգնաշաքար

s.

sugar-cane.


Եղէգնիկ

cf. Եղեգնիկ.


Եղի, եղւոյ

s.

green corn;
— խանձեալ;
roasted corn or grain;
cf. Մուրկ.


Եղիճ, ղճի

s. bot. bot.

s. bot. nettle;
մշտան —, indigo;
եղճի սերմն, ivy.


*Եղիշոյ

adj.

delicate, tender;
smooth, glossy.

• «փափուկ, ողորկ». անստուռ ռառ մէկ անգամ ունի Նար. տաղ. 465 «Ձեռաղն եղիշոյ կամարակապ կապէր. ատիճաղ պա-տիճաղ, ստղի խտղի երգով». ՆՀԲ չունի այսպէս է մեկնում ՋԲ, որից նաև ԱԲ.


Եղիսական

s.

Elysian fields.


Եղիւսեան դաշտք

s.

cf. Եղիսական.


Եղիցի

cf. Եղանիմ;
— թէ, suppose, supposing that, that being supposed.


Եղծ

s. adj. adv.

destruction;
refutation;
spoilt, corrupted, misshapen, bad;
— զեղծ, disorderly, confusedly.

• «տձև, անշուք, խանգարուած» Ոսկ. բ. տիմ. ա., «շինծու» Պղատ. օրին., «վատ, պակասաւոր» Ոսկիփ. «հերքում» Պիտ.. ո-րից՝ եղծանել (կտր. եղծի, հրմ. եղծ) «աւրել, փճացնել. ջնջել, ապականել, քանդել» ՍԳր. «ասածը հերքել» Պիտ. կամ եղծել Ոսկ. գաղ. եղծնուլ Լծ. կոչ., եղծուած Ոսկ. մ. բ. 27, եղ-ծանելի ՍԳր., եղծագործ «ապականիչ» Եւս-քր. Ոսկ. մ. ա. 19, եղծագործել Ոսկ. մ. բ. 9, եղծական Ոսկ. եփես., անեղծ ՍԳր., ա-նեղծական Ագաթ. Ոսկ. եփես., դիւրեղծ Հա-մամ. առկ. առեղծանել «քանդել, քակել հանելուկը լուծել» ՍԳր. Սեբեր., առեղծուլ եւս. քր., առեղծուած «երազի մեկնութիւն» Վեցօր., «հանելուկ, առասպելաբանութիւն» Ողբ. բ. 4.-Զ նախդիրով՝ զեղծ «ապակա-նեալ, գէշ, աւրուած, անհոգ» Ոսկ. մ. ա. 23. Եփր. պհ. Եւս. քր. Բուզ., «թուլութիւն, անհո-զութիւն» Փարպ., որից'եղծ զեղծ Ոսկ. բ. տիմ. ա., զեղծանել (կտ. զեղծի, հրմ. զե՛ղծ) «ա-պականել, ջնջել, աւրել» Յոբ. լ. 16, զեղծել Ա. կոր. թ. 18. Եզն. Ոսկ. մ. ա. 23, բ. 25 զեղծչիլ Սեբեր. Ոսկ. յհ. ա. 25, զեղծեցուցա-նել Եւս. քր., զեղծուցանել Դան. բ. 9. Ոսկ. մ. բ. 8, 18, զեղծմտութիւն Եւագր.. շնորհա-զեղծ Լմբ. հանգ., հայրազեղծ Նխ. բ. թգ., մարմնազեղծ Կանոն., ծայրազեղծ «շատ տկար» Բրս. արբ., զեղծում, զեղծարար (նոր գրականի մէջ)։

• Ինճիճեան, Եղան. բիւզ. 1824, էջ 21։ իբր ստեղծել=հաստեղծել բայի բացա-սականը. «իբր պակասեալ յեղելութենէ կամ ի հաստատութենէ»։ Windisch. I7 յն. ἀλγέω «ցաւիլ, տառապիլ»։ Հիւնք. առիւծ բառից առեղծուած, որից եղծա-նել, որից էլ զեղծանել և ստեղծանել։ Շէֆթ. BВ, 28, 309 սանս. ruiati «խրո-տակել» և 29, 49 սանս, loga։ Մառ. ИАН, 1914, 359 վրաց. խրծմա հոմա-

• նիշի հետ։ (Կապ չունի բառս լուծաննլ ձևի հետ, որովհետև սրա արմատն է լոյծ կամ կրճատ *լուծ, իսկ վերինների արմատն է եղծ)։


Եղծագործ

adj.

ruinous, corruptive, destructive, noxious.


Եղծագործիմ, եցայ

vn.

to fall, to ruin, to decay, to crumble, to be destroyed by time or accident.


Եղծագործութիւն, ութեան

s.

wicked action, iniquity.


Եղծական, ի, աց

adj.

corruptible;
fragile;
that may be effaced.


Եղծանելի, լւոյ, լեաց

cf. Եղծական.


Եղծանեմ, եղծի

va.

to corrupt, to spoil;
to vitiate, to destroy, to ruin, to undo, to efface;
to erase, to scratch out;
to disfigure;
to abolish, to abrogate, to annul, to cancel;
to disconcert, to put out of tune, to disorder;
to overthrow;
to waste;
to notch, to mar, to choke, to bruise;
to cross out;
— զկեանս ի ճշմարտութենէ, to deprive one's self of, to shut one's ears to the truth.


Եղծանիմ, եղծայ

vn.

to corrupt, to spoil, to destroy;
to disfigure.


Եղծանուտ

adj.

cf. Եղծական.


Եղծեմ, եցի

va.

cf. Եղծանեմ.


Եղծնում, եղծի

va.

cf. Եղծանեմ.


Եղծիչ

s.

destroying, destructive;
destroyer.


Եղծուած, ոց

s.

corruption, depravity, decay;
destruction, exstinction;
blot, erasure;
abolition, abrogation;
յ— դնել, յ— ապականութեան դնել, — հասուցանել, to destroy, to ruin, to annihilate;
յ— աւերանաց բերիլ, յ— դնիլ, մատնիլ, to waste one's self, to throw one's self away, to consume one's self, to wear one's self out;
to faint.


Եղծումն, ման

s.

cf. Եղծուած.


Եղկ

adj.

lukewarm, tepid.

• «գաղջ, տաքուկ, գոլ» Վրք. հց. Ա. 569. որից՝ եղկագոյն «աւելի գաղջ» Արիստ. աշխ., եղկացուցանել «գաղջ դարձնել» Շար.. եղկութիւն «գաղջութիւն» Մագ., կիսեղկ Մխ. բժշ. 98, կիսայեղկ Մխ. բժշ. 55.-Բառիս և ոկրորդ ձևն է լկիլ, որի վրայ տե՛ս առան-ձին։

• ՆՀԲ (նոյնը նաև Թիրեաքեան, Բզմ. 1913, 340) լծ. թրք. ըլըք «գաղջ», ը-ւրճաք «բաւական գաղջ»։ (Սրանք, ինչ-պէս նաև գերմ. lau «գաղջ» պատահա-կան և այն՝ ո՛չ-ամբողջական նմանու-թիւն միայն ունին, որովհետև պակա-ռում է նրանց մէջ արմատական կ)։ Գերմանական ձևը հնագոյն *hläo ձևից է ծագում (ըստ Kluge, 294) և աաա-կանում է հնխ. k'ele-արմատին, որից և լտ. caleo «տաքանալ», հիսլ. hlvr «գոլ» ևն (Walde, 112)։-Հիւնք. հեղգ բառից։

• ԳՒՌ.-Երկու ձևով էլ ներկայանում է. Ա-ռաջինը վերի եղկ ձևն է, որ պահում են Սլմ, յէխկ՝, Վն. յեխք, Ոզմ. յէխք՝, Մկ. էխք Սեբ. յէղգիգ, Կր. էղկումէղկ, Ախց. յէղկու-մէղկ. նոր բառեր են՝ եղկացնել Արբ. «մի քիչ տաքացնել, պաղը կոտրել», եղկիլ Արբ. «ջուրի կամ որևիցէ հեղուկի մի քիչ տաքա-նալը», եղկուկ Արբ. «գոլ, կրակի կամ արևի առաջ մի քիչ տաքացած ջուր կամ ուրիշ մի հեղուկ», եղկիկ Խրբ. «տաքուկ (օր, օդ)»։-Երկրորդ ձևից ունինք լկիլ Եւդ. «գաղջանալ. տաօանալ», Ակն. Բբ. Խն. Կր. Զն. Ռ. Վն. «ձիւնի, սառույցի կամ սառած կերակուրի տաքանալով հալուել սկսելը, սառած մարմ-նի տաքանալը»։ զըն փայլայր, Որպէս զոսկի ծիրանկտայր»։


Եղկական, ի, աց

adj.

plaintive, mournful.


Եղկանամ, ացայ

vn.

to cool, to become tepid.


Եղկացուցանեմ, ուցի

va.

to make tepid.


Definitions containing the research ե : 5027 Results