Your research : 87 Results for կ

Entries' title containing կ : 10000 Results

Լծընկէց

adj.

that shakes off the yoke, disobedient, refractory, froward, rebellious;
— լինել, to shake off the yoke, to obtain liberty;
to be refractory.


Լծկան

adj.

capable of bearing the yoke (oxen).


Լկամ

s.

bridle, reins.

• , ի-ա հլ. (գրուած նաև լմակ, լի-կեամ ՋԲ) «սանձ» Բրս. մրկ. 125, 336. Տա-թև. ամ. 455. որից լկամել «բերնին սանձ դնել» (չունի ԱԲ) Թլկր. 51. լկամարար «սանձ շինող» Ոսկիփ. անլկամ «անսանձ» ԱԲ.

• = Պրս. [arabic word] ligām «սանձ» բառից, որից փոխառեալ են նաև ասոր. [syriac word] legama, արաբ. ❇ lijām, քրդ. lejam, ligab, la-(af, laγav, վրաց. ლაგამი լագամի, ლაგაბი լագաբի, թուշ. ինգիլ. լագամ, մինգ. լազ. լագամի, սվան. լագ'ամ, բոլորն էլ «սանձ», երկրորդաբար նաև «չուան» նշանակու-թեամբ։ Müller WZKM 10, 181 կարծում է որ բուն ծագումն է լտ. ligamen «կապ, փոկ, չուան»։ Սակայն հայ. բառը անշուշտ պարս-կերէնից է՝ նշանակութեան նույնութեան պատճառով։-Հիւբշ. 267։

• Ուղիղ մեկնեց նախ ՆՀԲ, յետոյ Հիւբշ. ZDMG 35 (1881), 660։

• ԳՒՌ.-Տփ. Ջղ. լգամ «սանձի այն մասը՝ որ բերնի մէջ է մտնում», Ագլ. լիւգ'mն, լի՛-գ'mն, Մկ. լղամ «սանձ». Շտ. լղկամ «ոս-տայնի սանտրի երկու ծայրերը կապելու թել».--նո՞յն են Ննխ. լգամ «շրթունքի երկու անկիւնները գոյացած վէրք», լկամիլ Ակն. «ախորժակը փակուիլ»։


Լկնիմ, եցայ

vn.

to become soft, or tender;
moist.


Լկտամ

vn.

to be impudent, shameless, insolent;
to lose all sense of shame, to lay aside decency, to become shameless, to lead a debauched life;
to dare;
լկնիլ աչաց, to look impudently;
cf. Լկնիմ.


Լկտանամ, ացայ

vn.

cf. Լկտամ.


Լկնութիւն, ութեան

s.

impudence.


Լկութիւն, ութեան

s.

cf. Լկնութիւն.


Լկտազարդ

adj.

cf. Լկտէզարդ.


Լկտանոց

s.

house of ill-fame, brothel.


Լկտանք

s.

cf. Լկտութիւն.


Լկտենամ, եցայ

vn.

cf. Լկնիմ.


Լկտեցուցանեմ, ուցի

va.

to render impudent, obscene, filthy.


Լկտէբանութիւն, ութեան

s.

obscene, filthy, licentious language.


Լկտէզարդ

adj.

impudently, immodestly clothed or jewelled.


Լկտի, տւոյ, տեաց

adj.

impudent, immodest, shameless, lecherous, lewd, libertine, licentious, insolent, unblushing, brazen-faced;
lascivious, wanton, lustful, obscene;
կաքաւել, to dance indecently.

• (-այ, -եաց, յետնաբար ի-ա հլ). «ա-նառակ, լիրբ» Յոբ. իդ. 5. Սիր. լ. 8. Բարուք. ղ. 8. Ոսկ. յհ. բ. 9, 14, 15. որից լկտալ Ոսկ. կող. լկտանալ Ոսկ. եբր. լկտենալ Ոսկ. մ. բ. 24. Եբր. ժէ. լկտանք Ագաթ. լկտիլ Եզն. լրկ-տեցուցանել Ոսկ. կող. և ես. լկտութիւն Առակ. ժը. 24. Ոսկ. մ. ա. 6. յհ. բ. 15, 16. Եւս. պտմ. լկտէզարդ Ոսկ. ես. ևն։

• Հիւնք. լիկտինոս քարի անունից։

• ԳՒՌ.-Ախց. լկտի, Երև. լկըտի, Մշ. լգդի. թրքախօս հայոց մէջ՝ լղտի Ատն. «լկտի» (Ա-լևելք 1888 նոյ. 8-9). որից լկտուիլ Եւդ. «լկտի և անբարոյական արարքների մէջ գտնուիլ»։

• «գահաւորակ, դեսպակ» Ոսկ. եբր. իը. 552 (գրծ. լկտովք) և եփես. 893 (գրուած է ի լկտիս նստիս, պէտք է ուղղել ի լկտիս նստի. տե՛ս ՀԱ 1911, 175). բցռ. հոլով է ի ղիկտկէն Սոկր. 432 (բնագրում «ի ևառա-ցըն»). նոյնի աղաւաղեալն է Բառ. երեմ. էջ 193՝ ղիդրիկ «գահաւորակ»։

• = Յն, λεxτίς, λεxτίϰιον «գահաւորակ պատգարակ» բառից, երկուսն էլ փոխառեալ են լտ. lectus «անկողին», lectica «ռահաւռ-րակ» բառերից. սրանք էլ ծագում են լտ. leg-«պառկիլ» արմատից, որի ցեղակիցներն են լն. λέϰτο «պառկիլ» (-λέγω). գերմ. lie, sen ռուս. лeжать «պառկիլ» ևն (Walde 419, Boisacq 574, Berneker 705)։ Ըստ այ-սըմ Սոկրատի ի ղիկտկէն ձևի ուղղականն է ղեկտիկ, որ աւելի համապատասխան է յն. λεϰτίϰιον ձևին։-Հիւբշ. 353։

• Ուոիո մեկնեց նախ ՆՀԲ։


Լկտիմ, եցայ

vn.

cf. Լկտանամ.


Լկտիք, տեաց

s.

litter;
sedan-chair.


Լկտութիւն, ութեան

s.

impudence, efffont-ery, immodesty, indecency, shamelessness, licentiousness, obscenity, libertinism, dissolute life.


Լճակ, աց

s.

pool, pond, marsh;
molten-sea, laver


Լմակ, աց

cf. Լկամ.


Լոլիկ

s. bot.

s. bot. tomata.


Լոկ, ոյ, ով

adj. adv.

sole, alone, only, simple;
empty, desert;
deprived of;
— օր, work-day;
— մնալ ի մարդկանէ, to be, or to remain unpeopled;
— եւ մերկ ի սփոփութենէ, disconsolate, very sad;
— or — ի լոկոյ, only, simply;
բանիւ լոկով, with the word alone.

• , ո հլ. «սոսկ, միակ, պարզ» Ղուկ. իդ. 12. Կոչ. 26, 56 (գրծ. լոկօք), 106 (գրծ. լո-նովք), Կիւրղ. և Եփր. թգ. Ոսկ. յհ. ա. 9-11. «զուրկ, մերկացեալ, թափուր» Ոսկ. մտթ. և ես. Կող. գ. «միայն, ևեթ» Ա. մակ. բ. 37. ո-րից լոկ օր «լուր օր» Շնորհ. թղթ. լոկ ի լո-կոյ Եփր. թգ. 421. լոկաբար Եփր. թգ. լոկիլ «զրկուիլ, թափուր մնալ» Եւս. պտմ. 1Ո8. լոկաւոր «չքաւոր» Ոսկ. պօղ. ա. 339. լոկու-բիւն «չքաւորութիւն» Եւս. պտմ. գրուած է նաև լուկ «հազիւ» Զենոբ. էջ 13, լուք «իսկոյն ևեթ» Նոր վկ. էջ 342-3, լօք Քուչ. 44, 45.

• Հիւնք. պրս. [arabic word] luč «մերկ» բառից։ Պատահական նմանութիւն ունի յն. ὄλίγος «քիչ, փոքր», որի ցեղակիցն է հյ աղքատ։

• ԳՒՌ.-Մշ. Ջղ. լոկ, Ախց. լօկ, Ալշ. լոգ, Ննխ. լօգ «միայն, ցամաք» (գործածւում է միայն հետևեալ դարձուածներով. Լոկ թեյ խմեց (առանց հացի). Լոկ ջուր ևն).-Ալշ. լոգ, Սեբ. լէօգ «անժուր, առանց իւղի (միս. ապուր ևն)». Վն. լոկ «թանի երեսի աննիւթ ջուրը. 2. մերկ». որից Խտջ. Հմշ. լօգօր «հենց հիմայ, մի քիչ առաջ միայն, հազիւ թէ».-Ակնայ բարբառում դարձել է բայերի վերջը կցւող թարմատար մասնիկ. ինչ. Ուշը կմնամ լի՛ւկ (արտասանւում է լիւգ). նոյնը Մշ. լուկ։ երև. լօք «առանց հացի և ուրիշ ուտելիքի». սրինակ լօք չայ։

• ՓՈԽ.-Գնչ. loko «թեթև», lak, loko «քիչ, սակաւ» (Paspati), loko «կամաց, քիչ», l koro «մի քիչ, կամացուկ» (Vaillant). -այս բառերը Paspati կցում է սանս. laghu «թե-թև», սլ. legok «թեթև», բուլգար. lek «թեթև» բառերին։


Լոկաբար

adv.

cf. Լոկ.


Լոկաւոր

adj.

pennyless, naked, nude.


Լոկիմ, եցայ

vn.

to be alone, abandoned;
to be empty, void, desert;
to deprived of.


Լոկութիւն, ութեան

s.

privation, want, emp-tyness, void;
— ընչից, poverty, indigence.


Լողակ

adj. s.

that swims, swimming;
acquatic;
swimmer;
acquatic animal, fish.


Լողական, ի, աց

cf. Լողակ.


Լողուկ

s. zool.

s. zool. tipula;
podura.


Լորձնատեսակ

cf. Լորձնային.


Լորտնուկ

cf. Խղունջն.


Լուացիկ

adj.

that serves to wash in;
կոնք —, washing tub, bath.


Լուացուկք

cf. Լուացաջուր.


Լութերական, աց

cf. Լուտերական.


Լուծական, ի, աց

adj. fig.

liquid, fluid;
soluble;
fusible;
volatile;
fugitive, transitory;
կերակուր, flesh, meat food.


Լուծականութիւն, ութեան

s.

fluidity;
solubility;
fusibility.


Լուղակ

cf. Լողակ.


Լուղական

cf. Լողական.


Լուսաբնակ

adj.

dwelling in light, celestial.


Լուսագարական, ի, աց

adj.

ophthalmic.


Լուսածնակ

s. phys.

s. phys. phosphite.


Լուսածնուկ

s. phys.

s. phys. phosphuret.


Լուսակազմ

adj.

formed of light, bright.


Լուսակալ, աց

s.

light-bearing;
candlestick;
acolyte.


Լուսակերպ

adj.

like a light, clear, luminous;
—ք, angels


Լուսակիզն

adj.

of very white wool;
bright, shining.


Լուսակիր

adj.

that bears a light, luminous.


Լուսակրօն

adj.

candid, holy, pure, spotless, without stain or blemish.


Լուսանկար, աց

s. adj.

photography, photograph;
photographer;
photographic.


Definitions containing the research կ : 3821 Results