Your research : 67 Results for կ

Entries' title containing կ : 10000 Results

Վեցկանգնեան

adj.

of six cubits.


Վեցկին

adj.

six times as much, sextuple, sixfold.


Վեցհազարակ

cf. Վեցհազարեակ.


Վեցհազարեակ

adj. s.

of six thousand years;
six thousand years.


Վեցօրինակք

cf. Վեցիջեանք.


Վզենակ (աց)

s.

expense;
detriment.


Վզենկեցուցանեմ (ուցի)

va.

to cause to pay damages, to make amends.


Վզենկիմ (եցայ)

vn.

to make amends, to pay damages, to make compensation.


Վզուրկ

cf. Վզրուկ.


Վզըրկ

cf. Վզրուկ.


Վզրուկ

adj.

great.


Վէսական (ի, աց)

adj. adv.

arrogant;
haughtily.


Վթիկ

s.

young gazelle;
pricket.


Վիկն

s. bot.

s. bot. vetch.


Վիժակ (աց)

s.

curtain, veil, hangings, tapestry;
water-spout, jet;
cf. Վիժանք;
— զինուց, sheath for arms.

• «ծածկոց, վարագոյր» Ել. իզ. 14. լե. 11, լզ. 19, լթ. 34, խ. 17. փխբ. վիժակ զինուց «զէնքի պատեան» ԱԲ. գործածուած է նաև վէժ կամ բէժ ձևով՝ «մեծ վարագոյր» նշանակութեամբ՝ Ճառընտ. Կղնկտ.։ Այս երեք ձևերի կապակցութիւնը դժուար է որո-շել։ --... .

• Անշուշտ այս բառն է, որ Տաթև. հառզ. 425 գրում է վինակ. «Այն որ վի-ճակն է՝ ծիրանեգոյն հանդերձ է, որ զսեղան հացին և զխնկոցն ծածկէին. և տեսութիւն կամ փրկութիւն թարգմա-նի»։ ՀՀԲ վէժ «վայր ընկնել» արմատից։ ՆՀԲ վիժակ «ջրցայտք, հոսանք» բառից փոխաբերաբար, ճիշտ ինչպէս ունինք շատրուան՝ նոյն կրկին նշանակութիւն-ներով։ Lag. Btrg. bktr. Lex. 71 պրս. āwextan «կախել» բառից, որ մերժում է Հիւբշ. 246, Տէրվ. Altarm. 86 և Հիւնք. ըստ ՆՀԲ։ Թիրեաքեան, Արիահայ բռ. 353 պրս. [arabic word] pīča «ծածկոյթ կա-նանց», Scheftelowitz KZ 54 (1921), էջ 249 լիթ. wijžti «սանդալ հիւսել», ռուս. vizžocha «երկար ճպոտ», զնդ. ni-vaēz «կապուիլ, կցուիլ»։


Վիճաբանական (ի, աց)

adj.

litigious, polemical.


Վիճակ (աց)

s.

lot, chance, destiny, fate, fortune;
ballot, suffrage, vote, voice;
lot, state, condition;
lot, portion, share;
lottery;
sorcery;
inheritage, possession;
fief, farm;
department, district, liberties, precinct, extent of jurisdiction, territory;
diocese;
clergy;
situation, condition, fortune, rank, quality, dignity, office, employment, profession;
—ս արկանել, to draw or cast lots, to ballot, to vote;
to practise witchcraft;
— արկանել ի վերայ իրիք, to cast lots or to draw for anything;
—աւ տալ, to give through lottery;
ետուն —ս նոցա, they drew their names by lot;
եւ ել վիճակն մատաթեայ, and the lot fell upon Matthias.


Վիճակագրական (ի, աց)

adj.

statistical.


Վիճակագրութիւն (ութեան)

s.

statistics.


Վիճակախաղ

s.

lottery;
շահել ի —ի, to win in the lottery.


Վիճակակալ (աց)

s.

feudatory, farmer;
successor.


Վիճակակից

adj. s.

having the same lot or fate;
copartner, sharer, fellow.


Վիճակահանութիւն (ութեան)

s.

lottery;
ballot, voting by ballot.


Վիճակային

adj.

diocesan.


Վիճակատուութիւն (ութեան)

s.

the assigning destinies.


Վիճակարկու (աց)

s.

voter.


Վիճակարկութիւն (ութեան)

s.

ballot, balloting, voting.


Վիճակաւոր (աց)

s.

clergyman, ecclesiastic;
incumbent;
— եպիսկոպոս, diocesan, bishop.


Վիճակաւորիմ (եցայ)

vn.

to be chosen by lot, destined by fortune, to inherit.


Վիճակաւորութիւն (ութեան)

s.

share, inheritance, portion;
chance;
benefice, ecclesiastical dignity or state.


Վիճակեմ (եցի)

va.

cf. Վիճակեցուցանեմ.


Վիճակեցուցանեմ (ուցի)

va.

to give or distribute by lot, to allot, to assign in lots, to appoint;
to indicate as heir, to put in possession of an inheritance, or of a benefice;
to give a title to orders.


Վիճակընկալ

adj. s.

adj. s. diocesan.


Վիճակընկեցութիւն (ութեան)

s.

lot, chance;
witchcraft.


Վիճակընկէց

adj.

casting lots.


Վիճակիմ (եցայ)

vn.

to fall or arrive by chance, to be appointed by lot, to fall to the lot, to happen, to obtain by chance;
to inherit;
դիւրազգաց բնութեան է վիճակեալ, he has sensibility for his lot.


Վիմագրական (ի, աց)

adj. s.

lithographical;
lithographic printing-office.


Վիմադրական

cf. Վիմախարիսխ.


Վիմական (ի, աց)

adj.

stony;
stone;
living in a stone.


Վիմակառոյց

cf. Վիմակերտ.


Վիմակերտ

adj.

built of stones.


Վիմակարծր

adj.

as hard as stone.


*Պոլոճիկ

cf. Երիկամունք;
cf. Լովիաս.


Պոկ

cf. Պուկ.

• տե՛ս Պուկ։


Պուկ

s.

organ-pipe;
*onion stalk.

• «աատերազմական փող». նորա-գիւտ բառ, որ մի անգամ գտնում եմ Սմբ. դատ. 21 և մի անգամ էլ Թլկր. 53. «Հարին զփող պատերազմին, զպուկն, ու զնաֆիրն ոգաւ հարկան». սրա հետ նոյն է պոկ կամ պուկ «երգեհոնի եղեգնափողը», որ ունին մեայն ՀՀԲ, ՋԲ և ԱԲ։

• = Արաբ. և պրս. ❇ būq «եղջերեայ փող, շեփոր» (Կամուս, թրգմ. թրք. Բ. 874), որ յետին տառադարձութեամբ բոլորովին յար-մար է պուկ ձևին։-Արաբականից է փոխա-ռեալ նաև վրաց. ბუკი «պատերազմական փող, եղջերեայ փող», որից և მებუკეմեբու-կե «փողահար»։-Աճ.

• Նոռայր, Բառ. ֆր. 606 ա դնում է պուկ իբրև նոյն ընդ պուկ «կոկորդ, փող»։ Պատահական նմանութիւն ունին յն. βυϰάνη, լտ. bucina «եղջերեալ փող» ևն, որոնց նախաձևն է հնխ. buq-«փը-չել, սուլել» (Boisacq 137)։

• ԳՒՌ.-Անշուշտ նոյն է բառիս հետ պոկ Գնձ. «փող զուռնայի ևն» (տես Մամիկո-նեան, Հազարից մէկը, էջ 248), բայր ան-սպասելի է նախաձայն պ՝ փոխանակ բ= արաբ. b։ ՀՀԲ, ՋԲ պուկ «շեփոր» բառին են կցում նաև գւռ. պոկ «սոխի և նման բոյսերի ցօղունը, զոխ», որի հետ նոյն են պուկ Ակն. Սեբ. «ուռիէ սուլիչ», պկու Լ. Ղզ. Ղրբ. Տփ. «մի տեսակ սրինգ՝ որ զուռնայի նման լե-զուակ ունի»։ Աւելացնենք դարձեալ. Ջղ. պուկ, Սվ. բուք, Ագլ. պօկ «օրօրոցի մէջ հաստատուած միզախողովակը»։ Այս բոլո-րի համար տե՛ս յատկապէս պոպոկ (պոկ, բառի տակ արած նկատողութիւնս։


*Պողոսակ

s.

press-screw.

• «մամուլի սեդմի, պտուտակը կամ անիւը» Ստ. լեհ. (վկայութիւնը տե՛ս Նորայր, Բառ. ֆր. 250բ clef բառի տակ) որ և պողօսիկ Առաք. լծ. սահմ. 316 (Քեղին՝ որպէս պողօսիկ բարձր գերանն է ցից ի մէջ նաւին). որից պողոսկապնդիչ «պողոսակով պնդող՝ սեղմող» Տաղ. (հրտր. ի Վկ. գէ. էջ 72), պողոսկաձև (չունի ԱԲ) «խղնջաձև, պտուտակաձև» (ականջի արտաքին ձևի հա-մար ասուած) Տաթև. ձմ. լէ։

• ԳՒՌ.-Նբ. Մշ. պօղօսակ, Ալշ. պօղօսագ, Շիր. պօղօսիկ «մամուի փայտեայ հա-տ պտուտակը», որից Տփ. պօղօսկապան «պո-ղոսակ շինող»։


Պողովատիկ

adj. s. fig.

steely;
s. fig. steel, sword.


*Պոճիճակ

cf. Ծոծորակ.


*Պոճկեմ

cf. Պճկեմ.


Պոնդս հարկանել

sv.

cf. Պոնդեմ.


Definitions containing the research կ : 3432 Results