Your research : 102 Results for հ

Entries' title containing հ : 6083 Results

Շահաւետեմ

vn.

cf. Շահիմ.


Շահաւետիմ, եցայ

vn.

cf. Շահիմ.


Շահաւետութիւն, ութեան

s.

utility, profit, fruit, advantage.


Շահաւէտ, ւետաց

cf. Շահաւոր.


Շահաւոր, աց

adj.

profitable, advantageous, useful, fruitful, lucrative, interesting.


Շահաւորաբար

adv.

advantageously, usefully, profitably.


Շահաւորեմ, եցի

va.

to gain, to obtain, to acquire, to purchase;
to buy.


Շահաւորիմ, եցայ

vn.

to do good, to help, to avail;
to profit, to derive advantage, to turn to account.


Շահաւորութիւն, ութեան

s.

profit, gain, advantage.


Շահեկան

cf. Շահական.


Շահեկանացու

cf. Շահական.


Շահեկանութիւն, ութեան

s.

fruit, profit, advantage, gain, lucre;
fertility, fecundity;
enjoyment, pleasure, ease.


Շահեմ, եցի

va.

to cause to gain or profit.


Շահեստ, ից

s.

gain, lucre.


Շահեցուցանեմ, ուցի

va. fig.

to be lucrative or profitable;
to invent money profitably;
to instruct, to edify.


Շահէն, ենի

s.

yellow-legged hawk, aesalon, merlin, sparrow-hawk.

• (սեռ. -հենի) «ընտիր և վարժուած բազէ» Մխ. առկ. Երզն. քեր. ասւում է նաև շահին.-նոյն է նաև շահեան «ԲՉ ձայնին պատկանող մի եղանակի անուն» Մանրուս. (Ամատունի, Հայոց բառ ու բան, 509ա)։

• -Պրս. [arabic word] šāhmn «սպիտակ ազնիւ բազէ», որից նաև արաբ. [arabic word] sahīn (Կա-մուս, թրք. թրգմ. Գ. 657), քրդ. sahin, šain, šīn թռք. šahin qušə, սերբ. šahin «բազէ»։ -Հիւբշ. 210։

• Ուրիղ մեկնեց նախ ՆՀԲ. նոյնը նաև Lag. Ges. Abhd. 10, Btrg. bktr. Lex

• ԳՒՌ.-Սվեդ. Սեբ. շահէն, Ալշ. շահէն-բազա, Մշ. շահենբազա.-ոճով ասւում է Սեբ. շահէնի աչք ունի «խոշոր աչքեր ունի»։


Շահընծայութիւն, ութեան

s.

gain, profit, lucre.


Շահընկալ

adj.

profitable, lucrative.


Շահիմ, եցայ

vn. fig.

to gain or profit by, to make a profit, to draw an emolument from;
to obtain, to win, to carry away or off;
բազումս —, to gain much, to make a great profit;
— զկեանս, to escape, to save oneself from peril;
— զմահ, to escape death, to have a narrow or hair breadth escape;
— զվիշտս եւ զվնաս, to avoid this harm and loss, not to suffer, to escape suffering;
— զոք, to edify, to set a good example;
չիք ինչ շահելոյ, there is nothing to be gained.


Շահոքրամ

s. bot.

s. bot. clove, pink, carnation.

• «մեխակ ծաղիկը, լտ. dian-thus fimbriatus M. B.» (ըստ Տիրացուեան, Contributo § 130) Բժշ. (ըստ ՆՀԲ գործած-ուած է Բժշկարանում, իսկ ըստ ՀԲուս. § 2253 «ի գիրս յիշուած չէ»). սովորական բառ է արդի գրական լեզուի մէջ։

• = Բառիս առաջին մասը կարող է լինե պրս. šāh «թագաւոր» բառը, որով բարռուած են շատ բուսանուններ. ինչ. լահպալուտ, շահպրակ, շահպանաճ ևն. իսկ երկրորդը ան-յայտ է. ամբողջը պարսկական փոխառու-թիւն պէտք է լինի, որ իրանեանում կորել էր Հիւբշ. 272։


Շահպալուտ

s. bot.

s. bot. malabathrum;
filbert, nut, chestnut.

• (գրուած նաև շահպալութ, շաբալութ, շամբլութ, շատալութ, շահբլութ. շապալլուտ) «շագանակ, կաստանայ» Մխ. բժշ. 44. Բժշ. մեկնուած է նաև «նուշ, ըն-կոյզ»։

• = Պրս. [arabic word] šahbalūt, որ և šāh. ballūd, šahbalut «շագանակ», բայց գալիս է šāh «արքայ» և balūt «կաղին» բառերից և ստուգաբանօրէն նշանակում է «արքայա-կան կաղին» (այսպէս է նաև արաբ. [arabic word] balūt-ul-melik հոմանիշը). սրանից ևն նաև օրռ. šabelut և արևելեան թուրքե-րէնի միջոցով Ղրբ. շմբա՛լութ «շագանակ»։-Հիւբշ. 272։

ՀՀԲ բառ այլազգական։ Ուղիղ մեկնեց նախ ՆՀԲ, նոյնը նաև ՀԲուս. § 2242 վերջին անգամ Seidel, Մխ. հեր. § 136։


Շահպուրակ

s. bot.

s. bot. *gilly-flower, stock;
— դեղին, wall-flower.

• «մի տեսաև ծաղիկ, լտ. cheiranthum, թրք. ջէհպօյ». ունին միայն ՓԲ և ՀԲուս. § 2257. վերջինս գրում է թէ. «Ի գիրս կարծեմ չէ յիշուած». նոր գրականում ընդունուած է շահպրակ ձե-ւով։

• = Պրս. sāhpari, šahbari, sahbōy «յամ-բար ծաղիկը», որից թրք. šehboy>ռմկ. շէխ-պօյ «շահպրակ»։ Կերևի թէ նոր գրողների ձեռքով է շինուած այս բառերի վրայից՝ հին հայերէն փոխառութեանց ոճով և հայկական համարուած -ակ մասնիկով։-Աճ.


Որմզդուհի

s.

daughter or sister of king Hormisdas.


Որովայնահմայ

s.

gastromancian.


Որովայնահմայութիւն, ութեան

s.

gastromancy.


Որովհետեւ

conj.

since, as, whereas, because.


Ուխտապահ, աց

cf. Ուխտակալ.


Ուխտապահութիւն, ութեան

s.

accomplishment, observance of a wow or convention, fidelity.


Ուղխինահոս

adj.

rushing like a torrent;
torrential.


Ուղղախոհ

cf. Ողջամիտ.


Ուղղահամբոյր

cf. Ուղղադաւան.


Ուղղահայեաց

adj.

perpendicular;
normal;
— գիծ, plumb-line.


Ուղղահայեցութիւն, ութեան

s.

perpendicularity.


Ուղղահաւատ, ից

adj.

orthodox.


Ուղղահաւատութիւն, ութեան

s.

orthodoxy.


Ուղղափառհաւատ

adj.

orthodox, catholic.


Ունայնախոհ

adj.

given to futile or vain thoughts.


Ունայնահանդերձ

adj.

clotheless.


Ունայնահաւատ, ից

adj.

of false religion, infidel, misbelieving;
of little faith, incredulous.


Յուսահատ, ի, ից

adj.

in despair, without hope, comfortless, brokenhearted, disconsolate, discouraged, despondent;
— առնել, to despair, to take away all hope, to drive to despair, to throw into despair;
— լինել, to be in despair, to lose all hope, to be desperate, hopeless, to give oneself up despair, to despond, to be disheartened, to get discouraged;
— զումեքէ, to despair of a person's life, to give over, to deem past recovery.


Յուսահատաբար

adv.

desperately, despairingly.


Յուսահատական, ի, աց

adj.

desperate, hopeless;
— գործ, desperate business, a hopeless affair;
հիւանդութիւն, a desperate disease.


Յուսահատեմ, եցի

va.

"cf. Յուսահատ առնեմ."


Յուսահատիմ, եցայ

vn.

"cf. Յուսահատ լինիմ."


Յուսահատութիւն, ութեան

s.

despair, hopelessness;
despondency, faint-heartedness;
առ յուսահատութեան, through despair;
յուսահատութեամբ, desperately, past recovery, without hope;
ի — մատնել, to deprive of all hope, to deliver or abandon to despair.


Յաւէտահրաշ

adj.

admirable, most wonderful, stupendous, marvelous.


Յաւէրժական հարսն

cf. Յաւէրժահարսն.


Յաւէրժահարսն, սունք, սանց

s.

nymph;
— անտառաց, wood fairy, dryad, hamadryad.


Յեհ

int.

oh! ah!


Մխիրճ հարկանեմ

sv.

cf. Մխրճիմ.


Definitions containing the research հ : 3442 Results