to go out, to be extinguished or quenched;
to be dimmed, obscure;
to pass away, to cease, to be buried in oblivion;
to cool, to grow cool, to be quenched, to become extinct;
to die peaceably.
· Calfa
Հուրն՝ որ այրիցի ի վերայ սեղանոյն, մի՛ շիջցի։ Լոյս ամպարշտաց շիջանիցի։ Ճրագ ի վերայ նորա շիջցի։ Պերճութիւն վիշապաց շիջաւ։ Բորբոքեսցի սրտմտութիւն իմ, եւ մի՛ շիջցի.եւ այլն։
extinguisher.
· Calfa
Բազմացան ջուրքն, զի բազմացաւ ցանկութիւն ըստ հրոյ, շիջուցիչք նորա. (Եփր. ծն.։)
tomb, sepulchre, urn, monument;
—ք, cemetery;
մարմնածախ —, sarcophagus;
— հոյակապ, mausoleum;
— դատարկ, cenotaph.
· Calfa
Շիրիմն նորա կայ առ կողմն տաճարին։ Շիրիմն նշանաւոր կայ առաջի դրանն յերուսաղէմ. (Եւս. պտմ. ՟Բ. 23։ Խոր. ՟Բ. 32։)
to become shortsighted;
squint-eyed;
blind;
to feel quite dazed, to be dazzled;
to grow dim, obscure;
to become blunt.
· Calfa
Շլացան խայթոցք մեր, եւ ժանիք թիւնաւորք։ Շլացաւ մահաբեր խայթոցք նորա. (Ոսկ. լս.։ Ճ. ՟Գ.։)
to vow, to devote or dedicate oneself to God;
to deprive oneself of, to abstain from.
· Calfa
Այն որ ուխտաւորի յայսմանէ (կամ յայսմ ամենայնի), եւ դարձեալ լուծանել սկսնու, անհնարին են մեղք նորա. (Մծբ. ՟Գ։)
Այց առնել ըստ պարապոյ ուխտաւորեալ պահոցն եւ աղօթից։ Զի ուխտաւորեալ են բնակիչք, շնորհիւ ուխտին կերակրեսցին։ Ուխտաւորեալ եւ նուիրեալ ընծայիւք երթիցեն ի վանսն. (Կանոն.։)
consecration, state or condition of a Nazarene, of a monk;
vow, profession;
pilgrimage.
· Calfa
Ի ձեռն կնոջ մարտեաւ ընդ սամփսոնի, մինչեւ եհան ի նմանէ զուխտաւորութիւն նորա։ Գեղեցիկ էր սամփսոն յուխտաւորութեան եւ ի կուսութեան իւրում, եւ պոռնկութեամբ իւրով ապականեաց զուխտաւորութիւն իւր. (Մծբ. ՟Զ. ՟Ժ՟Է։)
to vow, to make a vow;
to take the vows, to profess;
to make or conclude a treaty, or covenant;
to confederate, to enter into a mutual obligation;
— նուէրս, to promise offerings.
· Calfa
Տէր աստուած մեր ուխտեաց մեզ ուխտ ի քորէբ. ոչ եթէ հարցն ձերոց ուխտեաց տէր զուխտն զայն, այլ ձեզ։ Ահա այս արիւն է ուխտին, զոր ուխտեաց տէր ընդ ձեզ։ Ուխտին՝ զոր ուխտեաց աստուած ընդ հարսն մեր։ Զվկայութիւնս նորա՝ զոր ուխտեաց նոցա, ոչ պահեցին։ Դու ինքնին ուխտեցեր մեզ։ Եւ ես ուխտեմ ձեզ, որպէս եւ հայր իմ ուխտեաց ինձ զարքայութիւն. եւ այլն։
traveller, passenger.
· Calfa
Ըստ ուղեգնացացն (նոր. ձ. ըստ ուղղէգնացիցն) սովորութեան ի յառաջադէմսն հայելով՝ սակաւ ինչ բանի արժանաւոր առնէ զերեւելիսս. (Նիւս. կուս.։)
fellow-traveller, fellow-passenger;
—ք, retinue, train, attendants, suite, cortege.
· Calfa
Ընդ ուղեկիցսն իցէ։ Զուղեկիցսն պօղոսի։ Հրեշտակն նորա ուղեկից լիցի ձեզ. (Ղկ. ՟Բ. 44։ Գծ. ՟Ժ՟Թ. 29։ Տոբ. ՟Ե. 22։)
Զուղեկցացս փոխանորդէ զպնդութիւն՝ լքումն։ Աղօթք՝ ճանապարհորդաց ուղեկից։ Երանութիւնն՝ որ ի տեառնէ, ուղեկից է նոցա։ Ուղեկից լինել ընդ նմա. (Պիտ.։ Խոսր.։ Բրս. հց.։ Ճ. ՟Ա.։)
brain, brains;
marrow;
cf. Թափեալ;
սենեակ ուղղոյ, skull;
— ի գլուխ ունել, to be judicious, in one's right senses;
մինչեւ ց— ոսկերաց, to the very marrow of the bones.
· Calfa
Ուղղեղ (կամ ուղիւղ, կամ ուղիղ) նորա շճեսցէ։ Շնչոյ եւ ոգւոյ եւ յօդից եւ ուղղոց (կամ ուղղոյ)։ Կերիջիք զուղեղ (կամ զուղիւղ) երկրիս. (Յոբ. ՟Ի՟Ա. 24։ Եբր. ՟Դ. 12։ Ծն. ՟Խ՟Ե. 18։)
Ոչ պատրեաց զմեզ ուղեղ պարգեւացն նորա. (Եփր. համաբ.։)
Շարամածի ամենայն թանձրութիւն նորա կակղապէս իբրու յուղղէ լինելով, եւ սնանելով կաթամբ. (Պղատ. տիմ.։)
Սովն տիրեաց յաղիս եւ յուղիղս։ Ուժգին ջերմ իբրեւ ի խոր ուղոյ (այսինքն ուղղոյ) նորա այրէր զնա. (Եւս. պտմ. ՟Գ. 6։ ՟Թ. 11։)
Հերձաւ գլուխն նորա, եւ արիւնն հանդերձ ըղեղաւն ցրուեալ ի վերայ վիմին. (Ոսկիփոր. հին. (նորն, ըղեղովն)։)
to make a present, to present, to offer, to give;
to address;
to push forth, to produce;
to attract, to win with gifts, to seduce;
to persuade, to induce.
· Calfa
Որ միշտ ի բնութեան ուիմք բնաւորաբար ուղերձեալ զբիծս չարեաց։ Ի քաւելոյդ շնորհ ծանուցեալ, ողորմութեան լուսովդ ուղերձեալ. (Նար. ՟Ժ՟Ե. ՟Խ՟Թ։)
traveller;
passenger;
ի ձեւ —ի, in travelling trim.
· Calfa
ՈՒՂԵՒՈՐ. որպէս ուղեւորիչ կամ ուղեցոյց, ուղղիչ. առաջնորդ.
to guide, to conduct, to direct in the way, to put on the way;
to send, to despatch, to forward.
· Calfa
ἠγέομαι duco, conduco. Տանիլ յուղի ուղիղ. առաջնորդել. եւ Յուղարկել. յղել. գրի եւ Ուղղեւորել.
to set out on a journey, to start, to go to travel, to travel, to take a journey, to journey.
· Calfa
Իշխանութիւն ունիմ յերկինս ուղեւորել, եւ ընդ հրեշտակս պարել։ Ճանապարհորդաց առաջնորդ, որք ուղեւորին ի ծովու եւ ի ցամաքի։ Ի նոյն շաւիղ ուղեւորեալ, իւրում հօտին առաջնորդեալ. (Նար. երգ.։ Շ. բարձր.։ Յիսուս որդի.։)
Ուղեւորեալ լինէր նորին հրամանաւն ոմն ի քահանայիցն. (Նանայ.։)
branch, bough;
shoot, slip;
—ք եղջերուաց, tiers of the horns of deer;
յապաւել զ—ս, to prune, to lop, to trim off the superfluous branches.
· Calfa
Ամենեքին զնմանէ կախեալ լինին իբրեւ զծառոցն ուղէշքն ի նմանէ ի դուրս բուսեալք։ Աթոռ նորա էր ընդ հովանեաւ, զոր ի դդմենւոյն ուղէշքն պատէին։ Եղջերուացն եղջիւրք՝ առատագոյն ուղէշք այսր անդր բուսեալք զօրէն ոստոց ի ստեղունս. (Փիլ.։)
mountain stream, torrent, flood;
ravine;
—ք հոսանաց, հեղեղաց, torrents;
—ք փափկութեան, river of pleasures;
—ք արեան, a river of blood;
իջին յաչացն —ք արտասուաց, he shed a flood of tears.
· Calfa
Ուխք՝ փորձանքն. ուխք անուանեցան, նորին աղագաւ եւ անկայուն ջուր, զի ուխք են. (Եփր. աւետար.։)
orthodromy.
· Calfa
Շնորհեա՛ ընդարձակութիւն ուղղագնացութեան մերում, անդորութիւն ի նեղութեան. (Ժմ. յն. (եթէ չիցէ գրելի՝ ուղեգնացութեան)։)
to conduct directly.
· Calfa
Առաջնորդել. դէպուղիղ ածել. կր. ուղիղ ընթանալ, գալ.
right;
rightly, directly;
correctly.
· Calfa
Է ճանապարհ, որ թուի ի մարդկանէ՝ թէ ուղղակի է, բայց կատարումն նորա՝ ունջ դժոխոց. (Համամ առակ.։)
Յերկոցունց ձեռաց աջողակք, եւ յամենայն կողմանս ուղղակիք եւ շնորհալիցք. (Փարպ.։)
in a direct line, direct, straight, vertical, perpendicular, upright.
· Calfa
Մեղու աշխատի՝ առնելով ի մաղսն զվեցանկիւնսն, եւ զընդդիմադրեալ բջիջսն անկանելով, եւ զուղղաձիգսն յանկիւնսն որոշելով. (Ածաբ. նոր կիր.։)
cf. Ուղղեմ.
· Calfa
ՈՒՂՂԱՒՈՐԵՄ ՈՒՂՂԱՒՈՐԻՄ. Ուղղել. կարգել. առաջնորդել. իլ.
to make straight, to trim, to straighten;
to erect, to raise, to hold up;
to address, to direct;
to conduct, to govern, to rule;
to correct, to rectify;
to correct, to reclaim, to improve, to reform, to make better, to amend;
— զգնացս, զվարս, to regulate one's conduct or actions;
to repent, to amend;
— զսխալանս, to confess one's errors, to redeem one's faults;
— զբան, զխնդիր, to address, to direct one's words to, to question;
ատեան —, to assemble or convoke a council;
նիզակ ումեք —, to hurl a javelin at;
— զկայմ, to mast.
· Calfa
Առեալ փայտ ի տանէ նորա՝ ուղղեսցեն, եւ բեւեռեսցեն զայրն ի նմա։ Եհար դաւազանաւ զէշն՝ ուղղել զնա ի ճանապարհն։ Արդարութիւն ամբծի ուղղէ զճանապարհս։ Ուղղեցէ՛ք զսիրտս ձեր առ տէր աստուած.եւ այլն։
ὁρθόω, ὁρθοτομέω, εὑθύνω, διορθόω, κατορθόω, κατευθύνω rectifico, rectum facio, dirigo ἑναρμόζω accommodo, modulor ἁνορθόω erigo συστίζω constituo. Ուղիղ առնել. յուղղութիւն վերածել. հարթել. յարդարել. կանգնել. յաջողել. վարել. ղեկավարել. կառավարել. տնտեսել. առաջնորդել. հովուել. բարեկարգել. շտկել, տրըստել, տնկել, առաջ տանիլ, կարգաւորել.
corrector;
reformer;
rector, director;
conductor, leader;
driver, coachman;
steersman, helmsman;
cf. Ղեակ;
regulator, governor, moderator.
· Calfa
Իմաստութեան առաջնորդ է, եւ իմաստնոց ուղղիչ։ Կառք աստուծոյ բիւրապատիկք՝ հազարք ուղղիչք։ Նաւք փոքր թեւովն շրջին, յո՛ր կոյս եւ միտք ուղղչին կամիցին. (Իմ. ՟Է. 15։ Սղ. ՟Կ՟Է. 18։ Յկ. ՟Գ. 4։)
Ըստ ոտինն զհետ երթիցէ առաջնորդին եւ ուղղչին. (Ածաբ. աղք.։)
εὑθύνων, κατευθύνων, διορθώτης regens, dirigens, rector, director, moderator κυβερνήτης gubernator. Որ ուղղէ. առաջնորդ. կառավար. ղեկավար. վարիչ.
direction;
regularity;
rectitude, uprightness, integrity, justice, equity;
correction, rectification, adjustment, amendment;
redress, reformation;
direction, tendency;
— վարուց, moral tendency, conduct, morality, morals;
— բարուց, correction of morals;
գիրք ուղղութեանց, the Book of Jasher;
ածել յ—, to reclaim, to correct;
յ— գալ, to be reclaimed, corrected, to repent.
· Calfa
Կարես զամենայն ուղղութեամբ վճարել։ Ուղղութեանց լինել վերակացու եւ առաջնորդ. (Եղիշ. ՟Գ։ Իգն.։)
camel-skin.
· Calfa
Երեք հազար ուղտք (էին յոբայ), որ յուղտենւոյ նորա ջեռնուին մերկք. (Վանակ. յոբ.։)
cf. Ուն ;
habit, custom, accustoming, routine, practice;
ունակութեամբ, by routine, by rote;
ունակութեամբ յաղթի, custom conquers custom.
· Calfa
Ունայնացելոյ ի բարելաւութեանցն ունակութենէ։ Ըստ ունակութեան եւ շնորհաբաշխութեան հաւասարապէս հօր եւ որդւոյ (հոգին սուրբ). (Շ. հրեշտ. եւ Շ. թղթ.։)
cf. Ընդունայնաբան.
· Calfa
Թողեալ զունայնաբան առասպելս ճարտարութեան նորա. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 1։)
given to futile or vain thoughts.
· Calfa
cf. ՈՒՆԱՅՆԱԽՈՐՀ կամ ՈՒՆԱՅՆԱԽՈՀ. Որ խորհի զու նայնութիւն կամ զսնոտիս, մոլարս, եւ նորաձեւս. (ըստ կրկին ձայնիցս յն. κενός ունայն, սին. եւ καινός , նոր. թ. եէնի ).
of false religion, infidel, misbelieving;
of little faith, incredulous.
· Calfa
Սնոտի կամ անգործ հաւատով. թերահաւատ. (յն. նոր հաւատք)
cf. Ունայնաձայնութիւն.
· Calfa
ՈՒՆԱՅՆԱՁԱՅՆ ԲԱՆ. Սնոտի խօսք. ըստ յն. նորաձայնութիւն. (՟Ա. Տիմ. ՟Զ. 2։ եւ ՟Բ. Տիմ. ՟Բ. 6։)
word or discourse void of meaning;
chatter;
erroneous doctrine.
· Calfa
Ունայնաբանութիւն. եւ Մոլար վարդապետութիւն. նորաձայնութիւն. զի ի յն. մերձաւոր են ձայնիւ բառքս. κενοφωνία եւ καινοφωνία.
holding, taking.
· Calfa
Վասն յուդայի, որ եղեւ առաջնորդ ունելեացն յիսուսի։ Զփառս ունելեաց նորա բարձրացոյց. (Գծ. ՟Ա. 16։ Սիր. ՟Ա. 24։)
Զճրագարանս, եւ զունելիս, եւ զյարդարիչս։ Զաշտանակն լուսոյ, եւ զերկոսին ճրագարանսն նորա, եւ զունելիս նորա, եւ զբազմակալս նորա. (Ել. ՟Լ՟Ե. 24։ Թուոց. ՟Դ. 9։)
to have;
to take, to hold, to possess, to occupy, to enjoy;
to take, to stop, to retain;
to seize upon, to become master of, to subject, to subdue;
to contain, to enclose;
to carry, to support, to sustain;
to relate to, to refer to;
to be able, to know how;
— առ, իբրեւ, to esteem, to repute, to take for, to look upon as, to regard as;
— զտեղի, to stand instead of, to supply the place of;
— զոք, to stop one, to seize;
— զգուշութիւն, to take care, to watch;
— ի մտի, to form a design or project, to propose to oneself, to think to;
to retain;
զառաջս —, to oppose, to resist, to impede, to hinder;
to stand or go before;
զդէմ —, to make head against, to face, to resist, to oppose, to fight;
— առ իւր զխորհուրդս, to keep another's secret;
— զտունն, to maintain the honour of the house;
պինդ — զխոստովանութիւն, to keep the faith;
ի վայր — զբարկութիւն, to refrain from anger, to control one's anger;
գութ — զմէնջ, to have pity on us;
— զաղանդ, զուսումն, to follow the doctrine, to be of the sect of;
ոչ առ սուտս ունիմ զձեզ, I do not take you for liars;
զանձինս առ իմաստունս ունէին, they thought themselves wise;
իբրեւ զմարգարէ ունէին զնա, they looked on him as a prophet;
սրտմտութիւն կալաւ զնա, he was enraged;
զի՞նչ ունիս առնել, what have you to do ?
կալ զնա զեղջերացն, take it by the horns;
հրամայեցին նմա — զգլուխ բազմականին, they gave him the highest place at the feast;
տենդն կալաւ զնա, the fever has seized him, he has caught a fever;
ունիմ ի վենետիկ քսան եւ չորս ամ, I stayed twenty-four years in Venice;
ահ կալաւ զիս, fear seized me;
ի բանի մի ունիք, never mind, do not care for that;
— ունէին իւղ՝ այլ, they had indeed oil, but;
խօսել կալաւ, he began to speak;
կալարուք զկիրճս ջրոցն, seize the canals;
դիպող պատասխանեօք ունի զբերանս նոցա, he silences them with opportune replies;
խօսիլ ոչ ունիմ, ոչ ունիմ ասել, I cannot speak, I do not know how to speak.
· Calfa
Խնդրէին զնա ունել։ Հրաման ետ սաւուղ ունել զդաւիթ եւ զարս նորա։ Միթէ ո՞չ ունիցի (զանկեալն), եւ յարուցանիցէ զնա։ Կալաւ զձեռանէ նորա։ Խնդրէին զնա ունել։ Զի նենգութեամբ կալցին զյիսուս։ Եւ նոցա աչք կալեալ էին (բռնուած էին) առ ի չճանաչելոյ զնա.եւ այլն։
Կալաւ զհերաց նորա։ Բերէ՛ք ի ձկանց այտի՝ զոր դուքդ կալարուք այժմիկ։ Ձեռն նորա ունէր զգարշապարէն եսաւայ։ Կալան զանցս յորդանանու, կամ ջրոցն.եւ այլն։
Համարեցաւ զնա, եթէ գինի կալաւ զխելս նորա. (Եփր. թագ.։)
Ունէր պսակ ի փշոց։ Որ ունիցի զհանդերձսն պայծառս։ Երիս խանս նաշհոյ ունէի ի գլուխ իմ։ Կալաւ զվարսից գլխոյ նորա. եւ այլն։ Սոցին հանգոյն եւ յայլ գիրս։
auditor, listener, hearer;
listening, obedient, docile, submissive;
—ք, auditory, audience, the public.
· Calfa
Զիմաստուն ճարտարապետ, եւ զհանճարեղն զունկնդիր։ Լեզուի նորա ունկնդիր։ Բան իմաստուն յունկնդիր լսելիս. (Ես. ՟Գ. 3։ Իմ. ՟Ա. 6։ Առակ. ՟Ի՟Ե. 12։)
Ունկնդրաց եւ հնազանդելոց առաջնորդէ ի հաճոյս տէրութեանն իւրոյ։ Ունկնդի՛րդ դու սիրեցեալ։ Երանի՛ իցէ ունկնդիր աշակերտաց։ Բարեմիտ ունկնդիր՝ մեռեալս յարուցանէ. (Յճխ. ՟Ժ՟Գ։ Վրք. հց. ՟Բ։ Կլիմաք.։)
Ունկնդիր եղեւ յակոբ հօր եւ մօր իւրում։ Ունկնդիր եղեւ աբրամ ձայնի սարայի։ Եւ ոչ եղեր ունկնդիր այնմիկ։ Ունկնդի՛ր լերուք առաջնորդաց ձերոց.եւ այլն։
listening;
audience;
auscultation;
obedience.
· Calfa
Ուր եղեւ ունկնդրութիւն հնազանդութեանն, շնորհեաց զպարգեւս անմահութեան. (Եղիշ. ՟Բ. որպէս եւ Վրք. հց. ստէպ։)
cf. Մտաթափ;
beside oneself, out of one's mind, having lost all sensation.
· Calfa
Թափեալ յուշոյ. ուշաբարձ. ցնորած. բախած. մտաթափ.
ՈՒՇԱԹԱՓ ԼԻՆԻՄ. ՈՒՇԱԹԱՓԻՄ. եցայ. Անկանիլ ի մտաց կամ ի զգայութենէ. ցնորիլ. զինքը՝ խելքը կորսնցնել՝ փախցնել, մարիլ.
Ազդումն դիւական անկեալ ի վերայ նորա՝ ուշաթափ անկեալ դնէր. (Արծր. ՟Բ. 4։)
to be out of one's wits;
to swoon or faint away.
· Calfa
ՈՒՇԱԹԱՓ ԼԻՆԻՄ ՈՒՇԱԹԱՓԻՄ. Անկանիլ ի մտաց կամ ի զգայութենէ. ցնորիլ. զինքը՝ խելքը կորսնցնել՝ փախցնել, մարիլ.
Ազդումն դիւական անկեալ ի վերայ նորա՝ ուշաթափ անկեալ դնէր. (Արծր. ՟Բ. 4։)
galbanum;
benzoin, gum-benzoin.
· Calfa
ՈՒՊԱՆ որ եւ ՈՒՊԱՆԻ ԽԻԺ, ՈՒՊԱՆԻ ՏԱԿ, ՈՒՊԱՆԱՏԱԿ. χαλβάνη galbanum, -us . Խիժ հոտաւէտ, կամ ծանրահոտ, եւ տունկ նորա. որպէս քաղբան կամ գաղբան. անկուտան, էնկտար, ... ըստ ոմանց՝ եւ կնդրուկ. ասըլպէնտ. տ. որպէս յն. σίλφιον laserpitium. իտ. belzuino. (Գաղիան.։ Բժշկարան.։)
net, netting, trammel-net;
snares.
· Calfa
Արկեալ ուռկան ի ծով. քանզի ձկնորսք էին։ Կազմէին զուռկանս իւրեանց։ Ուռկանի արկելոյ ի ծով։ Ձգանք ուռկանաց։ Ժողովեաց զնա ուռկանօք իւրովք։ Զոհեսցէ ուռկանին իւրում, եւ այլն։
cf. Ուռկանաւոր.
· Calfa
ՈՒՌԿԱՆԱՐԿ ՈՒՌԿԱՆԱՒՈՐ. ἁμφιβολεύς piscator (mittens retia). Արկօղ զուռկան յորս. ունօղ եւ ի կիր առօղ զուռկան. ցանցորդ. ձկնորս.
fishing with a net;
fisher.
· Calfa
ՈՒՌԿԱՆԱՐԿ ՈՒՌԿԱՆԱՒՈՐ. ἁμφιβολεύς piscator (mittens retia). Արկօղ զուռկան յորս. ունօղ եւ ի կիր առօղ զուռկան. ցանցորդ. ձկնորս.
to fish with a net, to fish;
to take as in a net, to catch, to draw into a snare.
· Calfa
Որով ձկնորսքն զաշխարհ զբաւանդակ աւետարանին կապանօք ուռկանեցին. (Ածաբ. կարկտ.։)
to be swollen, to swell, to puff up, to stuff out, to rise up;
to bloat;
to be swollen or puffed up, to be inflated, to grow proud.
· Calfa
Ուռեաւ որովայն նորա. (Եփր. համաբ.։)
Ուռաւ որովայն նորա։ Ուռաւ փորն. (Սարգ.։ Տէր Իսրայէլ.։)
to swell, to puff out;
to bloat;
to stuff;
to tumefy, to raise.
· Calfa
Ուռուցանել զմէջս քո։ Ուռուսցէ զորովայն նորա. (Թուոց. ՟Ե. 22. 27։)
cf. Որոճ.
· Calfa
Այն էր նորա հոգւոյն կերակուր, եւ որոճումն քաղցր։ Զառաւել փառասէր աստուածատեաց խորհրդոց նորա ճանաչեալ զորոճմունս. (Փարպ.։)
cf. Որոճ.
· Calfa
Այն էր նորա հոգւոյն կերակուր, եւ որոճումն քաղցր։ Զառաւել փառասէր աստուածատեաց խորհրդոց նորա ճանաչեալ զորոճմունս. (Փարպ.։)
sower of tares;
devil, sower of strife.
· Calfa
Ցանօղ զորոմն. բանսարկուն, եւ հետեւօղք նորա, որպէս եւ բան եւ գործք նոցա.
to seek, to search, to inquire after or into, to make search, to ferret, to investigate, to rummage;
to louse;
— զերկիր, զքաղաք, to explore, to spy out.
· Calfa
Որոնեսցեն զքաղաքս, եւ դիտեսցեն զսա։ Որոնեցէ՛ք եւ տեսէ՛ք, թէ իցէ՞ ոք աստ ընդ ձեզ ի ծառայից տեառն։ Ապա մտցէ քահանայն որոնել զտունն։ Բացէ՛ք զշտեմարանս նորա, որոնեցէ՛ք զնա իբրեւ զայրս. (՟Բ. Թագ. ՟Ժ. 3։ ՟Գ. Թագ. ՟Ժ. 23։ Ղեւտ. ՟Ժ՟Դ. 36։ Երեմ. ՟Ծ. 26։)