Your research : 1014 Results for ս

Entries' title containing ս : 8243 Results

Սիգանք (նաց)

s.

air, pride, ostentation.


Սիգաշարժ

adj.

undulating, curling or rippling gently.


Սիգապանծ

adj.

haughty, ostentatious, stately.


Սիգասար

adj.

highly caparisoned.


Սիգաւոր

adj.

superb (horse).


Սիգաքայլ

adj.

walking or curveting proudly.


Սիգղ (սիգեղ, աց, օք)

s.

decoration, distinction of honour;
seal;
cf. Սինկղ.


Սիգնոն (ի)

cf. Նշան.

• (սեռ.-ի) «դրօ-շակ» Խոր. բ. 83. Նար. խչ. 400։


Սիգնայք (յից)

cf. Նշան.


Սիգութիւն (ութեան)

s.

haughtiness, pomp, ostentation;
softness, effeminacy.


Սիզաբերիմ

vn.

to grow spontaneously and abundantly as weeds or grass.


Սիզաբոյս (բուսոյ)

adj. s.

gramineous, grass-like;
gramineous plant.


Սիզական (ի, աց)

adj.

grassy.


Սիզաւէտ

cf. Սիզուտ.


Սիզուտ

adj.

weedy, grassy, abounding in weeds, in grass.


Սիկ (սկոյ)

s.

slime, mud, ooze, mire, slough, dirt;
deposit, sediment, dregs, lees.


*Սիկլիկ

s.

sleet;
hoar-frost.


Սիկղ (սկեղաց)

s.

shekel.

• , ղ հլ. (սեռ. սկեղ) «մի տեսակ հին չափ և դրամ» (որ ըստ Մանանդեանի, Տե-ղեկ. ինստիտ. 2, 30, կշռում էր 11։ ունկի, որ է 6, 8 գրամ) ՍԳր. Շիր. էջ 28, Բրս. մրկ. էջ 381,

• -άն. αἰϰλος կամ σἰγλος «պարսկական, հրէական կամ եփեսական մի դրամ», որ ծագում է եբր. [hebrew word] šeqelհոմանիշից. արմա-տը šaqal «կշռել։=արար. [arabic word] ϑaqal «կշռել ծանրութիւն», ասուր. ❇ [other alphabet] ša-ka-lu «կշռել» (յետոյ «հաշուել»), šikiu «սիկղ» (Strassmaier, Alphabetisches Verz A Assyr. u. Akkad. Wörter. էջ, 994, Delit-zsch, Assyr. Handwört. 685-6)։ Յոյնից են նաև լտ. siclus, ֆրանս. sicle, գերմ. Sekel, վրաց. sikili, ռուս. cиклъ ևն։ Նոյն բառից է կազմուած յն. σἰγλαι «ականջի գինդ», որ արևելեան սովորութեամբ ոսկի կամ արծաթ դրամ է լինում (Boisacq 863)։ -Հիւբշ. 378։

• ՓՈԽ.-Ըստ Մառ. Иппoл. 66 հայերէնի՞ց վրաց. სიკლა սիկլա հոմանիշը։


Սիղեխ

cf. Սեղեխ.


Սիղիգն

s.

cf. Նաշիհ;
fine-wheaten bread, French-roll.


Սիղղոբայ (ից)

s.

syllable.


*Սիմակ

s.

wool prepared for spinning.


Սիմէս

s.

half-piaster.


Սիմինդր

cf. Սիմինտր.


Սիմինտր (տրի)

s.

semolina.


Սիմոնական (ի, աց)

adj.

simoniacal.


Սիմոնականութիւն (ութեան)

s.

cf. Սիմոնեան ախտ.


Սիմոնացի

s.

Simonian.


Սիմոնեան ախտ

sn.

Simony.


Սին (սնոյ)

adj.

empty, void;
destitute;
vain, useless.


Սինդոն

cf. Սնդոն.


Սինեալ

adj.

emptied, void, empty.


Սինլքեալ (ելոյ, ելոց)

adj.

cf. Սինլքոր.


Սինլքոր (աց)

adj.

refuse;
low, despicable, vile;
— or — ժողովըրդեան, — խուժան, riffraff, dregs and refuse of the people, mob, rabble, scum of the people, the unwashed, the many-headed, beggarhood.


Սինկղ (կեղաց)

s.

Cerberus.


Սինկղիտոս (աց)

s.

senate.


Սինկղիտոսական (ի, աց)

adj.

senatorial.


Սինկղիտոսութիւն (ութեան)

s.

senatorial dignity.


Սինձ (սնձոյ)

s.

gluten;
mordant;
preserved fruits, conserves, preserves, jam;
cf. Փշատ.


Սինտեկնոս

cf. Որդիակիցք.


*Սինօռ (ի)

cf. Սահման.

• «սահման, պայման, որոշումն» Ուռհ. 372, Անսիզք 39, Մխ. դտ. օր. թագ Շնորհ. առակ 116, Վստկ. 200. որից սի-նօռեալ «սահմանը քաշած» Ուռհ. 216. նինօռկից «սահմանակից հարևան» Սմբ. դատ. 9. սինօոպահ «սահմանապահ» Սմբ. դատ. 21։

• = Յն. σύνορος «յարակից, սահմանակից», միջին և նոր յն. «սահման» (Sophocles 1052). ծագում է σνν «կից» և ὄρος «սահ. ման» բառերից. որից փոխառեալ է նաև թրք. ❇ sinor «սահման»։


Սիսեռն (սեռան, սռան)

s.

chickpeas.

• , ն հլ. (սեռ. սիսեռան կամ սիսռան) «սիսեռ, տճկ. նոհուտ» Ագաթ. Գաղիան. Վրք. հց. բ. 367. գրուած սիսառն Վրդ. առ. 193. որից սիսեռնախորով (նոր բառ)։

• = Բնիկ հայ բառ.՝ հնխ. k'*lik'er-ձևից, որի դէմ միւս լեզուներն ունին k'ik'er-. հմմտ. լտ. cicer, մակեդ. ϰίϰερροι, յն. ϰριός (ծագած *ϰιϰριός կամ *ϰιϰρός ձևից), սանս çiçna «ոլոռ» (եթէ միայն ճիշտ է այս նշա-նակութիւնը), և լատինականից փոխառու-թեամբ հբգ. kichurra, chihhira, մ. և նբգ. kicher, հպրուս. keckers «ոլոռ». ա. kihra «սիսեռ» և աւելի ուշ փոխառութեամբ հբգ. ciser, նբգ. zisern, սլ. cizara, չեխ. cizrna, լեհ. cieciorka, cieciercczka (Pokorny 1, 451, Boisacq 519, Berneker 503, Walde 158, Ernout-Meillet)։-Հիւբշ. 490։

• ՆՀԲ լտ. cicer բառի հետ։ Նոյնը նաև Lag. Arm. St. § 1996, Հիւնք. Հիւբշ. Arm. Stud. 13 (կասկածով)։

• ԳՒՌ.-Գոր. Ղրբ. սի՛սէռնը, Ալշ. Զթ. Մշ. Վն. սիսեռ, Սլմ. սիսեռ, սսեռ, Ախց. Երև. Խրբ. Կր. Տիգ. սիսէռ, Սեբ. սիսէ՛ռ, Հճ. սի-նէր, Մկ. Ննխ. սըսէռ, Տփ. սի՛սիր, Ագլ. սա՛յսmռն։ Նոր բառեր են սիսեռակեր, սի-սեռնոց։-Սվեդ. սիսիռ։

• ՓՈԽ.-Վրաց. სისირი սիսիրի «սիսեռ» (Չուբինով 1180), փոխառեալ Տփղիսի հա-յերէն բարբառից։


Սիտղ

s.

water-pot, bucket.

• «ջրի աման, դոյլ» Բրս. մրկ. 323։

• = Լտ. situla «դոյլ» բառն է, որ կարող է ուղղակի անցած լինել հայերէնի, ինչպէս կարծում է Meillet MSL 18, էջ 349 և կամ ն, σιτλα «դոյլ» ձևի միջոցով, ինչպէս ունի Հիւբշ. բառի յետին գործածութիւնը վերջինի կողմն է, բայց չի թոյլ տալիս վճռապէս ճըշ-տել հարցը։ Յոյնից են փոխառեալ նաև ա-սոր. [syriac word] sītiā, պրս. արաբ. [arabic word] sitil «կէս ֆնտանոց մի աման», արաբ. ❇sa︎ ❇saytal «ունկերով մի աման» (Կամուս թրք. թրգմ. Գ. 246). թրք. [arabic word] sitil, թուշ. სტილ ստիլ, ուտ. istil «մի ֆունտ» ևն։-Հիւբշ. 379։


Սիր

s. adj.

damp weather;
effeminate;
sire.

• . անստոյգ բառ. մէկ անգամ ունի Մագ. իե. «Տարրական իմն նուիրաձիր իբրու զսիր զովացուցիչ և զտարափ ի տապացեալ ժամանակս»։ ՆՀԲ մեկնում է «խոնաւութիւն, անձրև, տարափ», ՋԲ «պարզ օդ», ԱԲ թա-ցութիւն, ցօղախառն մեղմ օդ»։ Թուի թէ ուղղելի է պարզապէս սիք։

• ՆՀԲ պրս. թիր, թէրի, յորմէ թրք. թէր «քիրտն», իսկ սէրին «զով»։ Թիրեաքե-ան, Արիահայ բռ. էջ 331 պրս. ❇ sīr «կլիմայ» բառն է. ինչ. garmsir «տաք կլիմայ», sardsīr «ցուրտ կլի-մայ»։


Սիրաբան

cf. Բանասէր.


Սիրաբար

adv.

cf. Սիրելապէս.


Սիրաբողբոջ

cf. Սիրաբուխ.


Սիրաբուխ

adj.

born of or produced by love, effect of love.


Սիրաբորբոք

adj.

burnt with love.


Սիրաբուն

adj.

whose base or root is love.


Definitions containing the research ս : 2879 Results