Definitions containing the research վ : 10000 Results

Գեւղ

See full entry →

s.

village, country.

NBHL (1)

Զվանաց երէց գեաւղջն։ Ի գեօղ միում։ Գեօղից իւրոց. (Փարպ.։)


Գզեմ, եցի

See full entry →

va.

to card, to comb (wool);
to tear;
ի հուր — եւ ի ջուր աղալ, to make ropes of sand.

NBHL (1)

Ղակոնացւոց երիտասարդացն գզեալ ուսքն քքովքն. (Անան. եկեղ։)


Գզեռեմ, եցի

See full entry →

va.

to attract, to grapple, to grasp, to catch.

NBHL (2)

Իբրու գզելով յինքն ձգել. ճանկել ու քշել.

Սերմն սկսանի (ընդ հողով) թուլանալ պատառիլ, խիղբս արկանել ... զերկրէն յոր եդաւ՝ գզեռեալ ձգել զնա առ իւր. (Վեցօր. ՟Ե։)


Գէշագէշ

See full entry →

adv.

in several pieces, by bits, piecemeal.

NBHL (1)

ԳԷՇ ԳԷՇ. ԳԷՇԱԳԷՇ. Յօշ յօշ. պատառ. գիշատմամբ. բզիկ բզիկ, բզըքտելով.


Գէտ, գիտաց, տից

See full entry →

s.

skilful, learned man;
magician, sorcerer, astrologer, prophetic.

NBHL (1)

Գիտաց եւ քաւդէից յառաջագոյն ասելով զայն. (Փիլ. ՟ժ. բան.։)


Գթած, ի

See full entry →

adj.

clement, compassionate, merciful, humane, benign, mild, charitable, flexible, tender.

NBHL (3)

οἱκτιρμών misericors, clemens Որ գութ ածէ ի վերայ այլոց. բարեգութ. ողորմած. գթոտ, կակուղ սիրտ, ողորմած սիրտ. տե՛ս (Ել. ՟Լ՟Դ. 6։ Սղ. ՟Հ՟Է. 38։ Ղկ. ՟Զ. 36։)

Ցուցանեն զփտութիւն վիրացն գթածի բժշկին. ոչ կան ի բաց, մինչեւ առնուցուն զնեխուածոցն հաստատուն առողջութիւն. (Սարկ. հանգ.։)

Գթած խնամովն յանձանձէ. (Յճխ. ՟Ե։)


Գթամ, ացայ

See full entry →

vn.

to compassionate, to pity, to be moved to compassion, to pardon, to grow tender.

NBHL (2)

οἱκτείρω miseror, commiseror, σπλαγχνίζομαι visceribus, affectu misericordiae tangor Շարժիլ ի գութ. աղեկիզիլ. խնայել, ողորմել. գորովիլ. մարդասիրել.

Գթալ ի նոսա. ի վերայ որդւոց. ի ժողովուրդ, կամ ի վերայ ժողովրդենա. եւ այլն։


Գթասէր

See full entry →

cf. Գթած.

NBHL (1)

φιλόστοργος Որ սիրէ գթալ, կամ գթայ սիրով. գորովագութ. գթած սիրտ.


Գթասիրաբար

See full entry →

adv.

tenderly.

NBHL (1)

Զչարեալ ... ընդ այնպիսոյ աստուածամարտին մերհուժանայ գթասիրաբար վարել ազգականութեամբ. (Արծր. ՟Ա. 15։)


Գթասիրեմ, եցի

See full entry →

vn.

Գթամ.

NBHL (2)

Որով գթասիրեալ երկնային հօրն. (Յհ. իմ. ատ.։)

ԳԹԱՍԻՐԵԼ. Սիրով գթալ. խանդաղատիլ. գրգալ.


Գթեմ, եցի

See full entry →

vn. va.

to stumble, to trip;
to commit a fault;
to fail;
cf. Գթեցուցանեմ.

NBHL (4)

προσκόπτω, προσποκταίνω, κοπιάω impingo, offendo, labor Գայթել, սայթաքել. գայթագղիլ. ընդհարկանիլ ընդ խոչ եւ ընդ խութ, եւ վտանգիլ ի կործանումն. խոտորիլ. մոլորիլ. յանցանել. անկանիլ. սահիլ, սկրդիլ.

Գթեցին նոքա առ վիմին գայթագղութեան։ Գայթագղի կամ գթէ. (Հռ. ՟Թ. 32։ ՟Ժ՟Դ. 21։)

Յաջն գթեցի։ Զվիմին գթել ոչ գրեցեր։ Դոյզն ինչ գթեցին։ Ոչ ընթացաւ, որքան թէ գթեաց. (Նար.։)

ԳԹԵՄ, եցի. ն. ԳԹԵՑՈՒՑԱՆԵՄ, ցուցի. Սայթաքեցուցանել. գայթագղեցուցանել. կործանել՝ կամ խթելով, կամ խոչ եւ խութ առ ոտս դնելով. մոլորեցուցանել, յանցուցանել.


Գթեցուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

to stumble, to make one stumble, to seduce, to pervert.

NBHL (1)

ԳԹԵՄ ԳԹԵՑՈՒՑԱՆԵՄ. Սայթաքեցուցանել. գայթագղեցուցանել. կործանել՝ կամ խթելով, կամ խոչ եւ խութ առ ոտս դնելով. մոլորեցուցանել, յանցուցանել.


Գթութիւն, ութեան

See full entry →

s.

clemency, mildness, pity, compassiou, mercy, humanity.

NBHL (2)

οἱκτιρμός, οἱκτείρημα, σπλάγχνα clementia, miseratio, pietas, viscera Գութ. գթածութիւն. գորով. աղեկիզութիւն. կարեկցութիւն. մարդասիրութիւն. խնամ. սէր ընտանի. գթալն, խղճալն.

Բազում են գթութիւնք նորա։ Գթութիւն նորա ի վերայ ամենայն արարածոց իւրոց։ Դարձայց առ Երուսաղէմ գթութեամբ։ Խնդրէին գթութիւն յաստուծոյ երկնից։ Տացես զնոսա ի գթութիւն առաջի գերչաց իւրեանց։ Հայր գթութեանց.եւ այլն։


Գժդմիմ, եցայ

See full entry →

vn.

to pout, to be sulky with, angry, offended, in a passion;
to take offence.

NBHL (1)

Ասէ ցնա դարձեալ գժդմելով. (Ճ. ՟Զ.։)


Գժդմնիմ, եցայ

See full entry →

vn.

cf. Գժդմիմ.

NBHL (1)

Յայտ առնէ երկիր ... եւ օդքն գժդմնելովն եւ քստմնելով. (Եզնիկ.։)


Գժտիմ, եցայ

See full entry →

vn.

to differ, to disagree, to quarrel.

NBHL (1)

παροξύνομαι exacerbor Խոժոռիլ. դժկամակիլ. խռովիլ. կագել. թթուիլ. աւրըւիլ.


Դիւրամէտ

See full entry →

adj.

inclined.

NBHL (2)

Դիւրամէտ է առ ի վատթարագոյնսն բնութիւնս. (Շ. մտթ.։)

Մարդկային բնութիւնս դիւրամէտ գոլով, միշտ ընդ մեղօք անկանի. (Խոսր.։)


Դիւրամուտ

See full entry →

adj.

that enters easily, insinuating;
— լինել, to enter easily.


Դիւրայարմար

See full entry →

adj.

very suitable, proper, becoming, convenient.

NBHL (1)

Որպէս երկաթ՝ հրատեսակ լինելով՝ կակղագոյն լինել, իբրու դիւրայարմարք պատահել կարողին եւ մակացողին խրատել զստ. (Պղատ. օրին. ՟Բ։)


Դիւրայրեաց

See full entry →

cf. Դիւրակէզ.

NBHL (1)

Զդիւրայրելի անտառն (կամ զնիւթն) խնամով մերով հեռագոյն ի հրոյն ի բաց դնել. (Բրս. մախ.։)


Դիւրայրելի

See full entry →

cf. Դիւրակէզ.

NBHL (1)

Զդիւրայրելի անտառն (կամ զնիւթն) խնամով մերով հեռագոյն ի հրոյն ի բաց դնել. (Բրս. մախ.։)


Դիւրանամ, ացայ

See full entry →

vn.

to make one's self easy;
to accomodate one's self;
to be at one's ease, to make one's self at home.


Դիւրանց

See full entry →

adj.

transitory, transient, of short duration.


Դիւրաշահութիւն, ութեան

See full entry →

s.

great gain or business;
opulence, wealth.


Դիւրաշարժ

See full entry →

adj.

nimble, moveable, light, lithe, active, free.

NBHL (1)

Ջուրք ի հաստատուն վիմաց բղխեն, եւ ոչ ի դիւրաշարժից. (Լմբ. սղ.։)


Դիւրաշարժութիւն, ութեան

See full entry →

s.

agility, pliableness, mobility, versatility, fickleness

NBHL (1)

Եւ ոչ ի մի ոք վստահանան յաղագս յերկոսին դիւրաշարժութեան եւ անկայուն գոլոյ. (Առ որս. ՟Ժ՟Գ։)


Դիւրապատիր

See full entry →

adj.

that deceives himself easily;
easily deceived.


Դիւրապատում

See full entry →

adj.

intelligible.

NBHL (1)

Մարգարէքն զնոյն (գիրս մովսեսի) դիւրապատում արարին. (Ցանկ մանդակ.։)


Դիւրասխալ

See full entry →

adj.

easy to miss or mistake.


Դիւրասնունդ

See full entry →

adj.

delicate, brought up delicately.


Դիւրացուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

to facilitate;
to lighten, to relieve;
to give repose;
to soften, to alleviate.

NBHL (1)

Դիւրացուցանել ումեք զդժուարինս, կամ զկարիս, զկեանս, զմիտսն ի չարչարանաց. զբազումս ի կապանաց. զայրին ողորմելի. զվիրաւոր եւ զկարօտ մարմինն. զմեղադրութեանն սաստ, ի սիրտս զսնոտի խոստմունս. (Ճ. ՟Բ.։ Պիտ.։ Նիւս. կազմ.։ Վրք. հց. ՟Բ։ Ճ. ՟Ա.։ Մաշկ.։ Լմբ. առակ.։ Ոսկ. ՟բ. կոր.։ Յհ. կթ.։)


Դիւրաւ

See full entry →

adv.

easily, with facility, at pleasure;
pliantly;
currently.


Դիւրափխուր

See full entry →

adj.

friable, easy to reduce to powder.


Դիւրափխրելի

See full entry →

cf. Դիւրափխուր.


Դիւրափշրելի

See full entry →

cf. Դիւրափխուր.


Դիւրափուխր

See full entry →

cf. Դիւրափխուր.


Դիւրաքակ

See full entry →

adj.

very dissoluble.


Դիւրեմ, եցի

See full entry →

va.

to facilitate, to make easy;
to accommodate;
to allay, to solace, to relax, to soften;
to unravel;
to level;
to defer;
to untie;
to abate.

NBHL (3)

Դիւրել բարի առնել։ Դիւրել անձանց։ Դիւրեցեր ժողովրդեան քում. (՟Ա. Մակ. ՟Ժ՟Ա. 33։ Ես. ՟Լ՟Զ. 16։ Իմ. ՟Ժ՟Զ. 2։)

Ամենեցուն դիւրեաց։ Դիւրել վտանգելոյ, կամ մարմնոց ախտացելոց. (Ոսկ. յհ. ՟Ա. 7։ Խոսր.։)

Զերկոսին խնդիրսն դիւրէ մովսէսի. (Վրդն. թուոց.։)


Դիւրըմբեր

See full entry →

adj.

tolerable, supportable.

NBHL (1)

Դժուարակիրս եւ ծանունս զդիւրըմբերսն եւ թեթեւագոյնս ստեղծանելով յանձանց. (Սարկ.։)


Դիւրըմբռնելի, լւոյ, լեաց

See full entry →

adj.

easy to take;
easy to understand.

NBHL (2)

Զայրիսն, որոց պօղոս թուլացուցանէ զայն վասն դիւրըմբռնելի հասակին. (Լծ. ածաբ.։)

Մի՛ հարեւանցի ինչ իրս վարկանիս, կամ դիւրըմբռնելի. այսինքն դիւրասաց. (Լմբ. սղ. ՟Ճ՟Ժ՟Ը։)


Դիւրընկալ

See full entry →

adj.

susceptible, sensible, easy to understand, acceptable.

NBHL (2)

Մոմ դիւրընկալ (կնքոյ)։ Դիւրընկալ լսելիք։ Դիւրընկալ եղեն բանին։ Յամլութենէ մտաց առ դիւրընկալ փոփոխելով։ Այնու զնոսա դիւրընկալս առնիցէ։ Օդ դիւրընկալ բնութեամբն, եւ զամենեսեան պարունակելովն. (Բրս. հց.։ Դիոն.։ Շ. բարձր.։ Փիլ.։ Նանայ.։ Ի գիրս խոսր.։)

Առ ի դիւրընկալ գործել զնոսա (զժողովուրդն) առ քարոզութիւնն յովհաննու։ Զի դիւրընկալ զնոսա կազմեսցէ առ բարձրագոյն վարդապետութիւնն. (Կիւրղ. ղկ.։)


Դիւրին, րնոց

See full entry →

adj.

easy, light, gentle, commodious;
flat.


Դիւրութիւն, ութեան

See full entry →

s.

facility, means;
ease, comfort, convenience, well-being, leisure, utterance, liberty;
alleviation, relief.

NBHL (3)

Վասն դիւրութեանն (ա տառի ի հնչման). զօրէն մոմոյ ձեւանալով ի բազում իրս. (Փիլ. լին. ՟Գ. 43։)

Եթէ վրիպիմք, շաւիղ դիւրութեան ուղղես. (Նար. ՟Ծ՟Ա։)

Զշունչն եւ զըմպելին ընդունելով՝ հովացուցանէ, եւ շնչաբերութիւն եւ դիւրութիւն ի տապումն առտուիցէ. (Պղատ. տիմ.։)


Դիւցաբանութիւն, ութեան

See full entry →

s.

cf. Դիցաբանութիւն.

NBHL (1)

որ եւ Դիցաբանութիւն. Բան ի վերայ դից. չաստուածաբանութիւն հեթանոսաց.


Դիւցազն, զանց

See full entry →

s.

hero

NBHL (3)

Սովոր են յոյնք զքաջս առ դիւցազունս ունել. (Եզնիկ.։)

Դիւցազունք անուանեալ՝ գեր ի վերոյ մարդկայնոյս համբառնային բնութեան. (Յհ. իմ. պաւլ.։)

Պատէր ազնուագոյնս զքաղաքն պարսպօք եւ զդրունսն զարդարէր դիւցազունս. (Եւս. քր. ՟Ա.) իմա՛ դիւցազնաբար. յն. սրբազանավայելչաբար.


Դիւցազնաբար

See full entry →

adv.

heroically

NBHL (1)

Զողբերգութիւնն դիւցազնաբար վերծանեսցուք. (Թր. քեր.։)


Դիւցազնական, ի, աց

See full entry →

adj.

heroic;
epic.

NBHL (1)

Դիւցազնական մանկան դիպեալ, յարշակունոյ զարմէ սերեալ. (Շ. վիպ.։)


Դիւցազնային

See full entry →

adj.

that is become a hero, heroic.

NBHL (1)

Զչքնաղագեղըն կոյս առեալ, ըզսաթենիկըն դիւցազնեալ. (Շ. վիպ.։)


Դիւցազնացեալ

See full entry →

adj.

cf. Դիւցազնային.

NBHL (1)

Զչքնաղագեղըն կոյս առեալ, ըզսաթենիկըն դիւցազնեալ. (Շ. վիպ.։ Իսկ Կաղանկտ.)


Դիւցազնեալ

See full entry →

adj.

cf. Դիւցազնային.

NBHL (1)

Զչքնաղագեղըն կոյս առեալ, ըզսաթենիկըն դիւցազնեալ. (Շ. վիպ.։)