Միթէ ձեռն տեառն չիցէ՞ բաւական։ Եթէ ի փոքուն չէք բաւական, վանս այլոցն զի՞ հոգայցէք։ Եւ առ այս ո՞ բաւական իցէ։ Ո՛չ եթէ անձամբ բաւական եմք խորհիլ ինչ։ Որ եւ բաւականս արար զմեզ պաշտօնեայս։ Որք բաւական իցեն եւ զայլս ուսուցանել։ Մինչեւ բաւական լինել (յն. կարել) ընդ հովանեաւ նորա թռչնոց երկնից բնակել։ Բաւական լինել ոչխարին, կամ ոչխարու, կամ գառամբ. եւ այլն։
Ի բեմբի աւետարանն՝ զաստուածխօսութիւնն Քրիստոսի առ սուրբս ցուցանէ. (Տօնակ.։)
Պաշտօն գործավարաց.
Զանխափան վերին զօրութեանցն զսպասաւորութիւն, եւ զերագակատար (յն. զերագ) պաշտօնն. (Ոսկ. ես.։)
Թստ իւրաքանչիւր զգայութեան ի կրօնաւորութենէ եւ յառողջամտրութենէ երասանակեալք. (Փիլ. լին. ՟Դ. 215։)
Երկնատեղաց բոց, կամ ծծումբ. կամ մանանայ, հաց. (Նար. ՟Հ՟Ա։ Կիր. ՟ը. խհ.։ Տօնակ.։ Սարգ. ՟ա. պետ. ՟Ժ՟Բ։ Ճ. ՟Թ.։)
մանաւանդ էն կամ էնն, էին, զէն, յէէն ὥν ens, qui est, deus Որ էն. Աստուած. ինքնագոյակ անեղ. Էակ ըստ ինքեան՝ առաջին եւ հարկաւոր, որոյ ելն եւ գոլն է նոյն. եբր. եհովահ. որ թարգմանի եւ Տէր, ընթերցեալ իբր Ատօնայի. Ադոնայի.
մանաւանդ էն կամ էնն, էին, զէն, յէէն ὥν ens, qui est, deus Որ էն. Աստուած. ինքնագոյակ անեղ. Էակ ըստ ինքեան՝ առաջին եւ հարկաւոր, որոյ ելն եւ գոլն է նոյն. եբր. եհովահ. որ թարգմանի եւ Տէր, ընթերցեալ իբր Ատօնայի. Ադոնայի.
ԹԷԱՏՐՈՆ θέατρον theatrum, spectaculum գրի եւ ԹԵԱՏՐՈՆ. Բառ յն. թէ՛ադրօն. այսինքն Տեսարան. տեսլարան. տեղի հանդիսի խաղուց, կամ աշխարհաժողով բազմութեան. հրապարակ շրջափակ. cf. ԹԱՏՐ, որ է տեսիլ, եւ տեսարան.
Թէատրոնն յեռակլիա, որ է տեսարան շինեալ ի վերայ գլխոյ անդրւոյ միոյ. (Տօնակ.։)
Թմրեցուցիչ է գինի, կամ քացախ զմռսեալ եւ այլն։ Ճ. (՟Թ.։ Տօնակ.։)
Ըստ իւրադիրն պատուիրանի։ Զիւրադիր օրէնսն գայ կատարէ. (Ճ. Ժ։ Տօնակ.։)
λίβανος, -νη arbor thurifera. եբր. լիպանօն. Կնդրկաբեր լեառն յերկիրն քանանացւոց, որ եւ կոչի Աներ լիբանանու. ուստի կարծի նշանակել եւ զծառն կնկրկի.
Ի նորին լուսանշոյլ խորհրդագոյն փառաւորեալքն. (Տօնակ.։)
Ամէներջանիկ լուսովն զքեզ պայծառացոյց. (Տօնակ.։)
Թակաղաղ մի ամպեայ։ Թակաղակն ամպեայ, զի ամպով վերանան արդարքն ընդ առաջ Քրիստոսի. (Ագաթ.։) (Տօնակ.։)
Վասն այլագունակ կրօնիցն. (Խոսր.։)
Նովին մարմնովս յարեայ ի գերեզմանէն, եւ ոչ այլգունակ մարմնով. (Տօնակ.։)
Այնպէս. անանկ. էօյլէ, օ կէօնէ.
Թելադրութիւն այսօրեան տօնախմբութեանս է լինելն Աստուծոյ մարդ. (ՃՃ.։)
Չորքոտանին վաճառեալ՝ մի՛ գողօնն իցէ, եւ մի՛ անգնալի ի կամրջի, եւ մի՛ հարկանօղ. (Մխ. դտ.։)
Անհլութեամբ պատուիրանին հաւասարեաց անասնային անմտութեան. (Տօնակ.։)
Ոչ բառնայ զանձնիշխանականն, որոց տուեալ է զնա բանիւն հանդերձ. (Տօնակ.։)
Թողլով զաստուած՝ անմռնչոց մատուցանե պաշտօն. (Կաղանկտ.։)
Եւ այն աշխարանաց բանք. (Տօնակ.։)
Զպատրոյկն առկայծ. (Տօնակ.։)
Զեկեղեցւոց ցուցանեն զառանձնաւորութիւն, ուր դէտք կան աստիճանեալք. (Տօնակ.։)
Կամարաձեւ կարակին, զոր առաջին իմաստասէրքն աստուածակամար կոչեն, յոյժ անմիտքն՝ գօտի աստուածական. (Տօնակ.։)
Արգելաւորն եւ կրօնաւոր լերկ է (որպէս զյակոբ՝) սակաւապէտութեան ընկեր։ Արգելաւորքն եւ յաղթկուքն հարկաւորօքն հարկաւորօքն մահկանացուին գան ի կերակուրս եւ յըմպելիս։ Առաքինին սակաւապէտուեան, եւ արգելաւոր կրօնաւորութեան է ընկեր. (Փիլ.։)
Եօթներեկաւն զաւագսն եւ զբազմօրեայ տօնս բաշխեալ ետ. (Փիլ. ՟ժ. բան.։)
chersonese, peninsula, (Crimea).
ՔԵՐՍՈՆ կամ ՔԵՌՍՈՆ. (ի յն. խէ՛ռսօն, խէ՛րրոն. թ. գըռ, խըռ. այսինքն չոր եւ ցամաք, ամայի. յորմէ քէռսօ՛նիսօս, կամ քէրըընիսըս. խըռըմ, գըրըմ ). Ցամաք կղզի. ցամաք ջրապատ յամենայն կողմանց իբր կղզի. ցամաք ջրապատ յամենայն կողմանց իբր կղզի, այլ կից ընդ ցամաք երկիր միով ծայրիւ. որպիսի են խըռըմ, եւ մօռա.
to detach, to separate, to extrange, to remove, to take away;
— ի ստենէ զորթն, — զմանուկն ի կաթին սովորութենէ, to wean;
— զսիրտ յաշխարհէ, ի հեշտութեանց, to wean or detach one's heart from worldly matters.
Կամէր զնա քեցել ի ճշմարիտ եւ յուղիղ կրօնիցն. (Աթ. անտ.)
sectarian.
Հայեցեալ ընդ այն քէշակարկատին պարսից ... մարդկօրէն բարուք զքէշն կարկատէ, եւ յղութեամբ եւ ծննդեամբ զկրօնսն կցկցէ. (Եզնիկ.։)
Խուզական մոդուցն աստղաջահընկալ առաջնորդութեամբ հասեալ յերուսաղէմ. (Տօնակ.։)
Առաջին կրօնք՝ խուժականք եւ հեթանոսականք կոչին, մինչեւ եկն աբրահամու աստուածպաշտութիւնն. (Եզնիկ.։)
Խուժական մոգուցն գալ յերուսաղէմ. (Տօնակ.։)
Մեռաւ ռաքել ի ծնունդս. (Վրդն. ծն.։ Տօնակ.։)
Ե՛րթ յերկիր ծննդեան քոյ։ Տօն ծննդոց էր փարաւոնի։ Ի ծննդենէ իմմէ մինչեւ ցայժմ։ Օր մահուան իւրոյ քան զօր ծննդեան իւրոյ։ Գիրք ծննդեան յիսուսի քրիստոսի։ Բազումք ի ծննդեան նորա խնդասցեն, եւ այլն։
θελητής, θεραπευτής studiosus, officiosus. Արարօղ կամաց այռոց. կամակատար. հռու. հնազանդ. ջերմ պաշտօնեայ. մտադիւր ծառայօղ.
Քանզի էր հեզ յոյժ (մովսէս), եւ յաղագս այսորիկ ասի կամարար աստուծոյ. (Դիոն. թղթ.) յն. θεράπων պաշտօնեայ։
ԿԱՄԱՐԱՐ. Ըստ յն. ոճոյ՝ սեպհական անուն միանձանց, որպէս երբեմն եսսեանց առ եբրայեցիս. յն. θεραπευτής , այսինքն պաշտօնեայ (աստուծոյ).
(որ հայի ի պէսպէս առնումս եբր. ձայնիս, այսինքն սպայից, պաշտօնէից եւ այլն. եւ ի բանս սաղմոսին ՝ ուր ասի զհրեշտակաց,
Պաշտօնեայք, եւ արարողք կամաց նորա)։
Աստուածաբան ասէ, ել ջուր ի կողէն քրիստոսի, զի ցուցցէ՝ թէ մեռեալ է. կայլակեաց արիւն, զի ցուցցէ՝ թէ կենդանի է. (Տօնակ.։)
Բառ յն. գե՛րմա, գերմա՛դիօն. κέρμα, κερμάτιον frustum monetae, nummulus, aes, pecunia. կոտորակ դրամոյ. եւ Դրամ. փող. խերէշ. ըստկի կտոր, ըստըկուկ.
Շնորհօք արար զկեցուցաբեր գալուստն. (Տօնակ.։)
Կղբի ձու. կաստուռիոն. (յն. գասդու՛ռիօն). ճիւնտի պատէսթէր. ( գօնտուղ ամպէրի ) (Հին բռ.։ եւ Գաղիան.։)
Ի տանն մարիամու եւ մարթայի ուտէ հացընթրիս. (Տօնակ.։)
Հրամանական ... եւ հրաժարական. (Տօնակ. իբր ստորասական, եւ բացասական պատուիրան։)
Մարգարէիցն ճշմարտախօսութիւն։ Բացցո՛ւք զբերանս մեր ճշմարտախօսութեամբ. (Վրդն. ծն.։ Տօնակ.։)
Իբրեւ զպտուղ (թզենւոյ) մատզող եւ կսկծեցուցանող. (Տօնակ.։)
Որպէս զգանձ անկողոպտելի՝ մեծացուցիչ յերկնից արքայութիւն. (Տօնակ.։)
Մեծաւ մեղմական զգօնութեամբ ամենայն ինչ լինէր։ Կարի հեզութեամբ եւ մեղմական խոնարհութեամբ. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 1։ ՟Գ. 13։)
Վեց վեց գնաս, մնայ մէկ. (Տօնակ.։)
Աս ծաւիսրս, յօնս միակիցս. (Ոսկ. կող. ՟Ժ՟Բ։)
որ եւ յոմանց Միանձնուհի ասի. Կին կամ կուսան միայնացեա, կրօնաւորեալ. մարապետ. μοναχή, μονάστρια monacha.
Կորնթացիք յանուն մկրտչացն կոչեցեալ լինէին. (Տօնակ.։)