Definitions containing the research ել : 10000 Results

Դիւթարան

See full entry →

s.

place of witchcraft.

NBHL (1)

Տեղի դիւթելոյ կամ դիւթից.


Դիւթեմ, եցի

See full entry →

va.

to charm, to enchant, to conjure, to fascinate.

NBHL (3)

եւ չ. ἑπᾴδω incanto, μαντεύομαι vaticinor Կախարդել, հմայել. գուշակել ստութիւնս ըստ ըղձից, կամ սուտ մարգարէանալ. թովել. շշնջել դիւական կարգացմամբք.

Որ լոկ դիւթեն, եւ ոչ կախարդեն, իշխանութիւն լիցի քահանային խանձել եւ մրել. (Կանոն.։)

Դիւթեաց՝ թէ պատերազմ լինելոց է. (Եւս. պտմ. ՟Ե. 16։)


Դիւթութիւն, ութեան

See full entry →

s.

charm, incantation, enchantment, witchcraft, sorcery, magic, theurgy.

NBHL (1)

Դիւթութեամբ վհկութեան իւրոյ կենդանացուցանել. (Խոր. ՟Ա. 14։)


Դիւրաբեկ

See full entry →

adj.

easy to break, brittle, fragile, frail;
refrangible;
tender.

NBHL (1)

Աման խեցեղէն՝ վասն դիւրաբեկն լինելոյ. (Փիլ. ՟ժ. բան.։ եւ Ոսկ. ՟բ. տիմ.։ Երզն. մտթ.։)


Դիւրաբոյժ

See full entry →

adj.

easy to be cured, curable.


Դիւրագայթ

See full entry →

adj.

decayed, fragile, weak, slippery.

NBHL (4)

ԴԻՒՐԱԳԱՅԹ ԴԻՒՐԱԳԱՅԹԱԿՂ. ԴԻՒՐԱԳԱՅԹՈՏ. ԴԻՒՐԱԳԹԵԼԻ. εὑόλισθος valde lubricus, labilis Որ դիւրաւ գայթէ, գթէ. եւ Ուր լինի դիւրաւ գթել, սխալել. սխալական.

Զդիւրագթելիսն ձգել. (Բրս. սղ.։)

Մարդ եմ դիւրագթելի։ Դիւրագթելի միտք։ Դիւրագթելիք հարկաւոր փորձանօքն. (Լմբ.։)

Գիտէ զտկարութիւնս, զի դիւրագթելի եմք եւ սխալականք. (Գր. հր.։)


Դիւրագայթոտ

See full entry →

cf. Դիւրագայթ.

NBHL (4)

ԴԻՒՐԱԳԱՅԹ ԴԻՒՐԱԳԱՅԹԱԿՂ. ԴԻՒՐԱԳԱՅԹՈՏ. ԴԻՒՐԱԳԹԵԼԻ. εὑόλισθος valde lubricus, labilis Որ դիւրաւ գայթէ, գթէ. եւ Ուր լինի դիւրաւ գթել, սխալել. սխալական.

Զդիւրագթելիսն ձգել. (Բրս. սղ.։)

Մարդ եմ դիւրագթելի։ Դիւրագթելի միտք։ Դիւրագթելիք հարկաւոր փորձանօքն. (Լմբ.։)

Գիտէ զտկարութիւնս, զի դիւրագթելի եմք եւ սխալականք. (Գր. հր.։)


Դիւրագին

See full entry →

adj.

very cheap, of little value, vile, common;
— վաճառել, to sell at a very low price.


Դիւրագոյն

See full entry →

adj.

easier, very commodious.

NBHL (3)

εὑκοπώτερος, -ον, ἁνεκτότερος, -ον facilior, -ius;
tolerabilior, -ius Առաւել դիւրին. հեշտ ամենեւին. տանելի. դիւրապատրաստ. եւ Կարի դիւրաւ. առաւել հեշտեաւ. Տե՛ս (Մտթ. ՟Ժ. 15։ ՟Ժ՟Ա. 22. 24։ Ղկ. ՟Ե. 23։ ՟Ժ՟Ը. 25։)

Ուսանել ի ներգործութենէն դիւրագոյն է. (Փիլ. այլաբ.։)

Այլ մեզ այն օրն դիւրագոյն էր քան զայս օր. այսինքն տանելի. (Եղիշ. յար.։)


Դիւրագործ

See full entry →

adj.

that makes or is made easily, easy.

NBHL (2)

εὕπρακτος factu facilis Դիւրաւ գործելի. դիւրառնելի. դիւրին.

Դիւրագործ իրօք ունել (զթշնամի) արժանի է նորա զօրութեանն. (Ոսկ. մ. ՟Ա. 8։)


Դիւրագրգռութիւն, ութեան

See full entry →

s.

irritability.

NBHL (2)

Դիւրաւ գրգռիլն. դիւրաշարժ կամ դիւրափոփոխն լինել.

Յաղագս դիւրագրգռութեանն՝ երկբայելի են. (Մխ. դտ.։)


Դիւրագուճ

See full entry →

adj.

flexible, supple.

NBHL (2)

Դիւրաւ գճելի, կորանալի. ճկիլը դիւրին.

Զմէջսն ասէ պնդել. դիւրագուճ է նա ի գործ, եւ անաշխատ դարձեալ յառնել. (Սարգ. ՟ա. պ. ՟Գ։)


Դիւրադարձ

See full entry →

adj.

that turns easily, mutable, changeable;
convertible.

NBHL (2)

Դիւրադարձ իւր լինելով առ երկաքանչիւր կողմանց. (Պիտ.։)

Ըստ նմանութեան թռչնոց ճախրեն դիւրադարձ լինելով. (Յհ. իմ. պաւլ.։)


Դիւրադաւ

See full entry →

adj.

that is easily deceived.

NBHL (2)

εὑάλωτος captu facilis Դիւրաւ դաւելի, ըմբռնելի, որսալի, յաղթելի.

Զայլս ոմանս դիւրադաւս նուաճեալ։ Զի դիւրադաւ լիցին այնուհետեւ երկաքանչիւրքն ի նմանէ դժրելոյ. (Յհ. կթ.։)


Դիւրազերծ

See full entry →

adj.

that escapes easily.

NBHL (1)

Դիւրազերծ լինել ի բռնադատութենէ. (Պիտ.։)


Դիւրալուր

See full entry →

adj.

condescending, compliant;
gentle, easy, commodious.

NBHL (4)

ԴԻՒՐԱԼՈՒՐ εὑήκοος qui facile auditur, εὑπαράδεκτος acceptabiis (իբր կր) Դիւրաւ լսելի. ախորժալուր. հաճոյական. ընդունելի լսելեաց. դիւրիմաց. մտիկ դնելու, ուզածը, պարզ, յստակ.

Դիւրալուր զխորհուրդս աստուծոյ առնելով. (Նար. երգ.։)

Զդիւրալուրն եւ զառանց խոր բառիցն յարգեն։ Դիւրալուրք եւ համառօտք։ Պարզ են բանիւ, եւ դիւրալուր լսելեաց. (Սարգ.։)

Զլսելիս իմ (ապականեցի) ի չարս դիւրալուրս. (Եփր. խոստով.։)


Դիւրախաբ

See full entry →

adj.

easily deceived, that can be taken, dupe.

NBHL (1)

Դիւրաւ խաբելի, պատրելի. դիւրադաւ.


Դիւրածախ

See full entry →

adj.

easily consumed.

NBHL (1)

εὕφθαρτος facile corruptibilis Դիւրածախելի, դիւրաւ այրելի, սպառելի. անցաւոր. ապականացու, յաղթելի.


Դիւրածեմ, ածի

See full entry →

va.

to bear or produce easily.

NBHL (2)

ԴԻՒՐԱԾԵԼ. Դիւրաւ ածել (բերս). պտղաբերել. ասի եւ ԴԻՒՐԱԲԵՐՈՒԹԻՒՆ.

Նեղոսիւ զանեղսն ի նմա դիւրածել. (Խոր. ՟Գ. 62։)


Դիւրակէզ

See full entry →

adj.

that burns or is burnt easily.

NBHL (1)

Դիւրաւ կիզելի, այրելի. դիւրածախ.


Դիւրակործան

See full entry →

adj.

decayed, ruinous, that falls easily.

NBHL (1)

Գիտելով տեառն դիւրակործան զմեզ մտօք լեալս. (Տօնակ.։)


Դիւրահամար

See full entry →

adj.

that can be easily related.

NBHL (3)

εὑαρίθμητος facile numerabilis Զոր դիւրին է ի համար արկանել. դիւրաթիւ.

Սակաւք զերծեալք, զի եւ մանկան դիւրահամար լինել. (Գէ. ես.։)

Ոչ ռամկի ումեմն, այլ եւ մեծ թագաւորի դիւրահամարս թերեւս գտանել զսոսա. (Պղատ. սոկր.։)


Դիւրահաշտ

See full entry →

adj.

that agrees easily with his enemies.

NBHL (3)

Դիւրահաշտ գոլ՝ զոհիւք եւ ուխտիւք ածանցելով ... Աստուածքն են դիւրահաշտք պատարագօք եւ ուխտիւք. (Պղատ. օրին. ՟Ժ։)

Ամենեցուն միաբանելն յաստուծոյ պաշտօնն՝ դիւրահաշտ առնէ զաստուած. (Խոսր.։)

Զլսօղն՝ դիւրահաշտ լինելով՝ քաջ ուսումնագոյն գործիցէ. (Պղատ. օրին. ՟Դ։)


Դիւրահաս

See full entry →

adj.

that happens quickly;
easy, conceivable, that can be easily understood.

NBHL (3)

Որպէս Դիւրաւ հասու լինելի, հասկանալի. դիւրիմաց. դիւրին.

Դիւրահաս զոտանաւորս սկսայ կատարել. (Մագ. ՟Ի։)

դիւրահաս. Դիւրաւ հասանելի, ժամանելի, ստանալի, ի ձեռսն բերելի.


Դիւրահասոյց

See full entry →

adj.

that causes easily to comprehend.

NBHL (1)

Առ նա թերեւս ունիցիմք զդիւրահասոյցն քաջալերիչ լերանելին ղուկաս. (Ագաթ.։)


Դիւրահաւան, ից

See full entry →

adj.

easy, condescending;
credulous;
credible, that can be easily believed.

NBHL (4)

Առ կամս ուղղողին դիւրահաւան ելով (կամ դիւրահաւանելով). (Պիտ.։)

Տե՛ս եւ զնոսա դիւրահաւանս (կամ դիւրհաւանս) ոմանս եւ արհամարհելիս. (Ոսկ. գծ.։)

ԴԻՒՐԱՀԱՒԱՆ. Դիւրաւ հաւանելի.

Դիւրահաւանս առնել ձեզ. (Տօնակ.։)


Դիւրահաւատ

See full entry →

adj.

credulous, that believes easily.

NBHL (1)

Օձն ծանեաւ առ երեսսն երթալ առ դիւրահաւատս. (Բրս. հց. յն. դիւրածելի։)


Դիւրահնար

See full entry →

adj.

very easy, or possible.

NBHL (4)

εὕπορος facilis Դիւրաւ հնարելի, կարելի. դիւրին.

Պարթեւազանցդ դիւրահնար գոգցես ի ձեռն կեղծաւոր սիրոյ զդաւելն. (Խոր. ՟Բ. 71։)

Դիւրահնար ճանապարհ ցուցանելով. (Փարպ.։)

Դիւրահնար ազատեցաւ ի դատապարտութենէ։ Դիւրահնարաբար գործել, կամ կլանել. (Փիլ. լին. եւ Փիլ. լիւս.։)


Դիւրահուպ

See full entry →

adj.

easy of access, affable

NBHL (3)

Դիւրաւ հպելի, եւ հպեալ. դիւրամերձ. դիւրամերձենալի.

Դիւրահուպ առ ի մէնջ բուսանելով. (Անյաղթ բարձր.։)

Ամենայն կենդանեաց դիւրահուպ լինելով (արեւուն). (Սարգ. ՟ա. յհ. ՟Ա։)


Դիւրամաշ

See full entry →

adj.

what soon wears out.

NBHL (1)

εὑμάραντος qui facile marcescit Դիւրաւ մաշելի, ծախելի.


Դիւրամատոյց

See full entry →

adj.

accostable, accessible.

NBHL (3)

εὑπρόσιτος accessu facilis Դիւրաւ մատչելի. դիւրամերձենալի. դիւրահուպ.

Հաւատացելոց դիւրամատոյց եւ ընդել. (Բրս. գորդ.։)

Դիւրամատոյցս զիս մատուցից կարօտելոցն. (Փիլ. ՟ժ. բան.։)


Եպիսկոպոսութիւն, ութեան

See full entry →

s.

episcopate, dignity of bishop, bishopric.

NBHL (2)

ἑπισκοπή epsicopatus Իշխանութիւն եպիսկոպոսի. այցելութիւն. դիտողութիւն. վերադիտողութիւն.

Յետ լնլոյ հնգետասան ամաց եպիսկոպոսութեան մեծին վրթանայ։ Կացուցանել յեպիսկոպոսութիւն փոխանակ յուսկան. (Խոր. ՟Գ. 11. 16։)


Եռ, ից

See full entry →

s. adj.

ebullition, hubbling;
three;
boiling;
third.

NBHL (3)

Յեռումն աւուր յառնելով՝ ինքն զինքն յարուցանէր. (Նանայ.։)

Աւետարանիչն յովհաննէս յեռս ձիթոյն եդաւ ... Եդ յեռս ձիթոյն. (Մարթին.։) Իսկ յասելն.

Միշտ յեռ գոլով՝ ծասքէ ատամունքն մանրելով լկերակուրն. (Ճ. Թ.) իմա՛, կամ ունելով զմարմանջ լնտերաց, եւ կամ յեռեալ գոլով շարից ատամանց։


Եռաբաժին առնեմ

See full entry →

sv.

to trisect.

NBHL (2)

ԵՌԱԲԱԺԻՆ ԱՌՆԵԼ. Յերիս մասունս բաժանել.

Եռաբաժին արարեալ նոյ զաշխարհ ամենայն՝ յարեւելից մինչեւ ի մուտս արեւու. (Եպիփ. ծն.։)


Եռաթուեան

See full entry →

cf. Եռաթիւ.

NBHL (1)

Զեռաթուեան եւ զեզակի լոյսն աչալուրջ երեսօք համարձակապէս տեսանելով. (Թէոդոր. խչ.։)


Եռականգուն

See full entry →

adj.

of three cubits or fathoms.

NBHL (2)

Քննութիւնս ինն առաքել ի դելփիա, բաժանել յիւրաքանչիւր եռակէ զմին. (Պղատ. օրին. ՟Զ։)

Եռականգուն մեծութիւն ունել։ Ոչինչ է ներհական եռականգնումն։ Եռականգունն՝ քանակ նշանակէ. (Արիստ. ստորոգ.։)


Եռակըմպանոց

See full entry →

adj.

furnished with three couches or seats.

NBHL (1)

Ուր իցեն երրեակ ըմպանոցք կամ նստարանք ուտելոյ եւ ըմպելոյ. ըստ յն. եռընկողմանոց. τρίκλινος, -ον tribus lectis instructus, triclinium


Եռակի

See full entry →

adv.

trebly.

NBHL (3)

Եռակի զսպայսն բաժանելով՝ երիս քաղաքս բնակեցուցանել. (Պղատ. օրին. ՟Գ։)

Եռակի հաստատունն (ըստ երկրաչափից) բաժանելի է. (Մագ. ՟Հ՟Զ։)

Եդաւ եռակի գիր ի վերայ խաչելոյն՝ վկայելով զնա թագաւոր. (Տօնակ.։)


Եռամ, ացայ, ացի

See full entry →

vn.

to boil;
to bubble;
to shudder;
to swarm;
to crawl.

NBHL (3)

ζέω, ἑκζέω ferveo, efferveo, ebullio, aestuo Յեռ՝ այսինքն յեռանդն հարկանիլ. ի ջերմութենէ յուզիլ. պղպջել. պճպճեալ, էփիլ, եփ ելլալ.

Որպէս զի մի՛ տոչորիցիմք մեք յայնպիսի արեգակնէ, որ ի վերայ մերկ գլխոյ առաւել եռայ. (Նիւս. երգ.։)

Եռային ցասմամբ զնոսա սպանանել. (Ոսկ. գծ.։)


Եռամասն

See full entry →

adj.

that consists of three parts;
tripartite.

NBHL (2)

Եռամասն խառնեալ էութեամբք (որ են աստուածութիւն, մարմին, եւ հոգի բանական) միաւորեցաւ անշփոթելի. (Նար. կուս.։)

Կիսաբոլորից բացատաացն, եւ եռամասնիցն, եւ ութամասնից եղելոց ... Ութամասնեայ բացատաւն եռամասնեայքն լնուին. (Պղատ. տիմ.։)


Եռամասնեայ

See full entry →

cf. Եռամասն.

NBHL (2)

Եռամասն խառնեալ էութեամբք (որ են աստուածութիւն, մարմին, եւ հոգի բանական) միաւորեցաւ անշփոթելի. (Նար. կուս.։)

Կիսաբոլորից բացատաացն, եւ եռամասնիցն, եւ ութամասնից եղելոց ... Ութամասնեայ բացատաւն եռամասնեայքն լնուին. (Պղատ. տիմ.։)


Եռամեծ

See full entry →

adj.

supreme, very great;
trismegistus.

NBHL (1)

Հերմ եռամեծ յիւրում սքանչելի տախտակին այսպէս հատանելով. (Մագ. լ։) Եւ ի մեզ՝ սեպհական դաւթի անյաղթ փիլիսոփայի.


Եռանդնոտ, աց

See full entry →

adj.

boiling, hot;
fervent, ardent;
fiery, spiritual;
devout.

NBHL (1)

ζεστός, διάπυρος fervidus, ignescens Ջերմագին. ջերմեռանդն. վառեալ. բորբոքեալ. տաք, վառուած, եփ ելածի պէս.


Եռանդումն, ման

See full entry →

s.

cf. Եռանդն.

NBHL (2)

Զանշէջ գեհենին պատրաստել հրահոսան եռանդմունսն։ Եռանդմամբ արեանն. (Ճ. ՟Ա.։)

Գթածութեամբ եռանդմամբ զքաւութիւն անջնջելի նոցա մեղացն ի գթածէն իւրմէ հայցէր տեառնէն. (Բրս. ի ստեփ.։)


Եռանկիւն, կեան

See full entry →

s.

triangle.

NBHL (1)

Եռանգիւնի եւ քառանգիւնի ոչ թուի զյաւէտն եւ զնուազն ընդունել. քանզի որք միանգամ ընդունին զեռանգիւնւոյն զբան եւ զբոլորակին, ամենեքեան նմանապէս եռանգիւնիք կամ բոլորակք են. (Արիստ. որակ.։)


Եռանկիւնի

See full entry →

adj.

triangular.

NBHL (1)

Եռանգիւնի եւ քառանգիւնի ոչ թուի զյաւէտն եւ զնուազն ընդունել. քանզի որք միանգամ ընդունին զեռանգիւնւոյն զբան եւ զբոլորակին, ամենեքեան նմանապէս եռանգիւնիք կամ բոլորակք են. (Արիստ. որակ.։)


Եռանձնեայ

See full entry →

adj.

of three persons.

NBHL (1)

Զերիս տօնս յանդիման լինել երախարեօք եռանձնեայ տէրութեանն. (Նախ. ել.։)


Եռացումն, ման

See full entry →

s. chem.

boiling, ebullition;
cf. Եռանդն.

NBHL (3)

Քրայս հալոցաց սաստիկ եռացմամբ անշիջանելի։ Իբր ցնցուղս հրոյ եռացման. (Նար. ՟Ի՟Զ. եւ ՟Կ՟Ը։)

Որ հողատեսակքն են, ի միասին շարժելով եւ վերանալով՝ եռացումն մակակոչութիւն ընկալուլ։ Զպէսպէս ի վեր առաքէ բնութեան եռացմունս. (Պղատ. տիմ.։)

Տեսանելով զշառագունեալ զխաղաւարտին եռացումն. (Վրք. հց. ՟Ի՟Զ։)


Եռացուցանեմ, ուցի

See full entry →

va.

to make to boil;
to warm, to give heat;
to make to swarm or crawl.

NBHL (3)

ζέω, ἁναζέω ebullio ἑκβράζω ebullire sive fervere facio Տալ եռալ. յուզել ջերմութեամբ, բորբոքել, ջեռուցանել. ջերմ բղխել. եփ հանել, խիստ տաքցնել, տաք տաք վազցնել.

Եռացուցանել զնոսա ի բովս դարբնաց. (Ճ. ՟Ա.։)

Կամ ἑκζέω, ἁναφύω expullulo. որպէս Ի վեր բղխել. վխտացնել.


Եռոտանի, նւոյ

See full entry →

s.

tripod, trivet.

NBHL (1)

Յորում տաճարի (դելփեայ) կայր եռոտանին հաստեալ։ Յայն եռոտանին ելեալ կանայք՝ հարցկութիւնս առնէին. (Նոննոս.։)