Definitions containing the research նոր : 7447 Results

Այնպէս

adv.

so, also, equally, as much, in like manner, likewise, as well as.

· Calfa

NBHL (1)

οὔτω, οὔτως. ita, sic, tam Որպէս զայն. այնու օրինակաւ. այնպիսաբար. նոյնպէս. եւ այնչափ առաւել կամ նուազ. յայնմ աշտիճանի. անպէս, անոր պէս, անանկ. էօյլէ. օլ տէրէճէտէ.


Այնպիսի, սւոյ, պիսեաց

adj.

such, similar, like;
equal, same;
as great, as much.

· Calfa

NBHL (1)

Յառաջ քան զայն ոչ եղեւ այնպիսի մարախ, եւ յետ այնորիկ ոչ եղեւ այնպիսի։ Որ յայնպիսի մահուանէ փրկեաց զմեզ։ Շատ է այնպիսւոյն պատուհասն այն։ Հարկ էր օրինաւորացն այնպիսեօքն սրբել։ Յամենայնէ յայնպիսեաց անտի։ Եւ դուք այնպիսիք ոմանք էիք։ Ընդ այնպիսումն եւ հաց մի՛ ուտել. եւ այլն։


Այնքան, ոյ

cf. Այնչափ.

· Calfa

NBHL (1)

Այնքան յաչաղանքն գրաւեալ զառաջնորդական զմիտս, որպէս զի զայսքան իմ զվէրս թողեալ եւ այլն. (Լմբ. ատ.։)


Այսակիր

adj.

possessed with a devil or evil genius, tormented with a devil, demoniac.

· Calfa

NBHL (1)

Իբրեւ զայր մի այսակիր։ Մարգարէք նորա այսակիրք։ Այսակիր (կամ այսաբեկ) եղեւ. (Ովս. ՟Բ. 7։ Սոփ. ՟գ. 4։ Երեմ. ՟Բ. 24։)


Այսր

adv.

here, in this place;
hither, to this place;
— աղագաւ, therefore, for this reason.

· Calfa

NBHL (1)

Կամ հետէ. անտի եւ յառաջ, այս ինքն յատ այնորիկ կարգաւ՝ մինչեւ ցայս վայր, ցարդ. անկից էտեւ՝ յաջորդաբար. օնտան պէրի. καθεξῆς. ordine, deinceps.


Այսրէն

adv.

back, again;
եկից — ենդհուպ, I shall return here immediately, I shall be hack presently.

· Calfa

NBHL (2)

Վերստին այսր. անդրէն այսր կամ յետս, եւ միւսանգամ. նորանց հոս, նորէն. թէքրար. եէնիտէն. կէրի. պէրի՝ պուրայա. ἑνταῦθα. կամ բառ բաղադրեալ ի ἁνα ... huc, retrorsum, re ... եւ այլն.

Այսրէն ի մեզ նորոգեալ տեսաւ թագաւորութիւնն. (Յհ. կթ.։)


Այսքան, ոյ, ի, ից, Այսքանի, նւոյ, նեաց

adj.

in this quantity, such, so numerous, thus great.

· Calfa

NBHL (2)

Յետ այսքան շնորհաց. (Սարգ.։)

Այսքանոյ շնորհի. (Նիւս.։)


Այսօր, զայս օր, ցայսօր

adv.

today, this day;
մինչեւ ցայսօր, to this day, up to this time.

· Calfa

NBHL (1)

Ընդէ՞ր զօրհասաւ անցեալ հրէայքն, եւ զայսօր կեցեալ գտանին։ Զայսօր քնոյ շնորհ կալցին նոքա. (՟Գ. Մակ. ՟Ե. 9. 10։)


Այսօրածին

adj.

horn today, new-born.

· Calfa

NBHL (1)

Այսօր ծնեալ. նորածին. նոր ծնած, աս օրուան.


Այտի

adv.

thence, from that place.

· Calfa

NBHL (1)

Ի մասանց այտի քումդ գթութեանց։ Ի քոյոց այտի պարգեւեալ շնորհեա՛. (Նար.։)


Այրաբար

adv.

manfully, vigorously;
valiantly, bravely, courageously.

· Calfa

NBHL (1)

Զայրաբար նորա գոյանալ". այս ինքն զմարդանալն Քրիստոսի. (Դիոն. ածայ. ՟Բ։)


Այրեմ, եցի

va.

to burn, to enflame, to fire;
to torrefy, to scorch, to parch, to dry.

· Calfa

NBHL (2)

Ոսկերս մարդկան այրեսցէ ի վերայ քո։ Հուր բորբոքեալ այրեսցէ մինչեւ ի դժոխս ներքինս։ Այրեսցէ ի վերայ նորա քահանայն փայտ։ Հուր այրեսցէ զտունս կաշառառուաց։ Այրեցից ծխով զբազմութիւն քո։ Այրեսցեն զզէնս, զասպարս ի կրակի։ Հանէ՛ք զնա (զյանցաւորն) արտաքս, եւ այրեսցի։ Մորենին վառեալ էր հրով, եւ ոչ այրէր մորենին ... զի՞ է՝ զի ոչ այրի մորենին։ Որ ինչ մնասցէ ի նմանէ յայդ, հրով այրեսջիք։ Այրեսցեն զզուարակն, զորօրինակ այրեցին զառաջին զուարակն. եւ այլն։

Զի մի՛ պնդեսցի մերձաւոր արեանն զկնի սպանողին, մինչդեռ այրիցի սիրտ նորա։ Յամբարտաւանել ամպարշտի այրի աղքատն. (Օր. ԺԹ. 6։ Սղ. ՟Թ. 29։)


Այրեցած, ի, ոյ

s.

burning, deflagration;
burn, mark caused by fire;
soot;
torrid.

· Calfa

NBHL (1)

Եւ մարմնոյ եթէ լինիցի ի մորթ նորա այրեցած հրոյ, եւ եղիցի ողջացեալ մորթ նորա յայրեցածէ անտի, եւ լինիցի տեղի այրեցածին փայլուն։ Արած բորոտութեան է ընդ այրեցածին բորբոքեալ։ Սպի այրեցածոյն է։ Դրոշմ այրեցածոյն է. (Ղեւտ. ԺԳ. 24=28։)


Այրեւձի, առն եւ ձիոյ

s.

cavalry, horse.

· Calfa

NBHL (1)

Ի թիկունս հասանէին մեծաւ բազմութեամբ ժիր եւ քաջ առնեձիոյ։ Լինէր առաջնորդ առնեւձիոյ յունաց. (Ագաթ։)


Այրի, րւոյ, րեաց

s. adj. widow;
widower.

· Calfa

NBHL (2)

Նի՛ստ այրի ի տան հօր։ Եղիցի կին նորա այրի։ Եղիցին կանայք ձեր այրիք։ Կին մի այրի եմ ես, մեռաւ այր իմ։ Որդի կնոջ այրւոյ։ Որբոց եւ այրեաց։ Աւանդք այրեաց։ Զայրիս պատուեա՛, որ ստոյգ այրիքն իցեն (նուիրեալք Աստուծոյ յետ մեռանելոյ առն). այլ ի մանկամարդաց այրեացն հրաժարեա՛. եւ այլն։

Այրի եկեղեցի, այս ինքն անառաջնորդ. (Լմբ. պտրգ.։)


Այրութիւն, ութեան

s.

virile age, age of manhood, virility, manhood;
widow-hood.

· Calfa

NBHL (1)

Իբրու թէ զուր տնօրինեալ սակս նորա բոլորն աստուածեղէն այրութիւն Յիսուսի. (Մագ. ԾԴ։)


Այրումն, ման

s.

burning.

· Calfa

NBHL (1)

Մարմին նորա տուաւ յայրումն հրոյ։ Հոգւով դատաստանաց, եւ հոգւով այրման։ Լիբանան չէ բաւական յայրումն։ Մերձ է յանէծս, եւ վախճան նորա յայրումն. (Դան. ՟Է. 11։ Ես. ՟Դ. 4։ Խ. 16։ Եբր. ՟Զ. 8։)


Այց

s.

visit;
search;
inspection;
— առնել, յայց ելանել, to visit, to go to see, to make a visit;
— եւ խնդիր առնել, յայց եւ ի խնդիր ելանել, to search, to examine, to observe.

· Calfa

NBHL (2)

Հայեցաւ ի խնորհութիւն աղախնոյ. յն. վերահայեցաւ. (Ղկ. ՟Ա. 48.)

Կենդանի մաղթանք նորա այց ինձ արասցէ։ Ոչ ձեռն կարկառի առ կիրս վտանգաւորին՝ այց առնել նմին. (Նար. ՟Ժ՟Ա. ԺԹ։)


Այցելու, ուի, աց

s.

visitor;
inspector, bishop.

· Calfa

NBHL (1)

Եւ այս ստացուած ընչից նորա յայցելութենէն։ Տաց զայցելուս քո յարդարութիւն։ Այցելու եւ վերակացու ի վերայ նոցա. (Յոբ. Ի. 29։ Ես. Կ. 17։ Նեեմ. ՟Ժ՟Ա. 9։)


Այցելութիւն, ութեան

s.

visit;
visitation;
search;
inspection;
examine.

· Calfa

NBHL (3)

Եւ ի կուռս հեթանոսաց այցելութիւն եղիցի։ Եղիցի ի Սաբաւովթ Տեառնէ այցելութիւն շարժմամբ եւ որոտմամբ։ Սրով եւ սովու եւ մահուամբ արարից այցելութիւն ի վերայ ազգին այնորիկ։ Ածից չարիս ի վերայ բնակչացն անաթովթայ յամի այցելութիւն նոցա։ Ածից ի վերայ նոցա չարիս յամի այցելութեան իւրեանց. եւ այլն։

Եւ զայցելութիւն նորա զայն այլ տարցի. (Սղ. ՃԸ. 8. (որ եւ թարգմանի),)

Եւ զկարգ նորա առցէ այլ. (Գծ. ՟Ա. 20։)


Անազգի, զգւոյ, ազգեաց

adj.

ignoble, vulgar, of low extraction, of mean birth.

· Calfa

NBHL (1)

Զանազգիսն ի բաց լքեալ հերքեալ, եւ զնահապետութիւն ազգի իւրոյ նորոգեալ. (Յհ. կթ.։)


Անախտութիւն, ութեան

s.

apathy, dispassion;
integrity, purity;
good constitution, health.

· Calfa

NBHL (1)

Զանախտութիւնն զգեղեցիկ համբարեալ ընկալցի. քանզի եթէ անախտութիւն ըմբռնեսցէ զանձն, կատարելապէս բարեբախտիկ լիցի։ Որ առաքինութեանն է ցանկացեալ, ոգիքն նորա միշտ յանախտութեան կան մնան. (Փիլ. այլաբ. եւ Փիլ. նխ. ՟ա.։)


Անակնկալ

adj.

hopeless, despondent, desperate;
unexpected, unforeseen, unlooked-for, sudden.

· Calfa

NBHL (1)

Զանակնկալն բարի՝ չարիս ի յուսահատութեանն աւուր շնորհեսցես։ Արուեստիւ սիրոյ զանակնկալն գիւտ մեղաւորաց նշանակեցեր։ Յանակնկալն գոյէ ստեղն խնկոյ։ Յանակնկալն հանդիպութեան. (Նար.։)


Անաղօտ

adj.

shining, clear, bright.

· Calfa

NBHL (1)

Յայտնի եւ անաղօտ ունին զհետս Քրիստոսի պողոտային։ Անաղօտ միշտ պահել զմահու նորա յիշատակ։ Զհեղումն արեանն կամեցաւ նշանակօքն մարմնականօք անաղօտ արձանացուցանել ի սիրտս մեր։ Յորժամ յիշատակ նորա սիրոյն եւ երախտեացն անաղօտ լինի ի մտաց մերոց։ Եւ զոր ի տէր ցնծութիւնն՝ անաղօտ կալան. (Լմբ.։)


Անամօթիմ, եցայ

vn.

cf. Անամօթանամ.

· Calfa

NBHL (1)

Այլ անամօթեալ ... յաւել առնուլ զկին նորա. (Խոր. ՟Գ. 24։)


Անայլայլութիւն, ութեան

s.

invariability, immutability.

· Calfa

NBHL (1)

Անայլայլութիւն գերաբուն շնորհին. (Ասող. ՟Գ. 2։)


Անանձն

adj.

inanimate, lifeless;
impersonal.

· Calfa

NBHL (1)

Իջանելն՝ զանձնաւոր իրաց նշանակէ, եւ ոչ զանանձնից։ Անանձն թուին իրքն՝ որ յուսովն են. եւ հաւատքն անձն շնորհեն նոցա. (Սարգ. յկ. ՟Դ. եւ Սարգ. ՟ա. յհ. ՟Ը։)


Անանուխ, նխոյ

s.

mint.

· Calfa

NBHL (1)

Տասանորդէք զանանուխ. (Մտթ. ԻԳ. 23։ Ղկ. ՟Ժ՟Ա. 42։) (Բժշկարան.) (կայ եւ ՋՐԻ ՆԱՆԷ. բունլինէ, պուտէնկ. եւ ՀՈՌՄԻ ՆԱՆԷ. մարսամէ)։


Անանուն

adj.

anonymous;
ignoble.

· Calfa

NBHL (2)

Խոնարհութիւն՝ անանուն շնորհք հոգւոյ. (Կլիմաք.։)

Եւ է այս՝ անուն, կամ անանուն ... քանզի ոչ մարդ՝ անուն ոչ ասեմ, այլ անորոշելի անուն. քանզի ոչ մի իմն նշանակէ ... Զի՞նչ անուն, եւ զի՞նչ անանուն, յառաջագոյն ասացեալ է. (Պերիարմ. ԺԳ։)


Անապական, ի, աց

adj.

incorruptible;
pure, chaste, inviolate.

· Calfa

NBHL (1)

Մինչեւ ցայժմ անապական նորայն պատմին մարգարէութիւնք. (Պիտ.։)


Անապատ, աց, ից

s. adj. desert, hermitage, solitude;
solitary, uninhabited lonely, unfrequented.

· Calfa

NBHL (2)

Յայնմ ծովէն՝ զոր ոչ կոխեցին նաւք, յանապատի ծովուն եւ ի ներքին կղզիսն ... Խառնել նաւ յնապատի նորա. (Վեցօր. ՟Է։)

Անապատ ի ցնորից եւ ի կենցաղական պատրանաց. (Մագ.։)


Անապատական, ի, աց

adj. s. solitary, eremitical;
hermit, anchorite.

· Calfa

NBHL (1)

Անապատականաց առաջնորդ. (Վրք. հց. ՟Ի՟Զ. եւ այլն։)


Անասելի, լւոյ, լեաց

adj.

unspeakable, ineffable.

· Calfa

NBHL (2)

Վայելէ ի շնորհս Հոգւոյն, զոր անասելի է. (Յճխ. ՟Ժ։)

Ընկալան անասելի սիրով։ Զանճառ եւ զանասելի շնորհս Մարիամու։ Անասելի է սիրոյն հանգամանք. (Տօնական.։)


Անասուն, սնոյ, սնոց

adj. s.

irrational;
animal, brute.

· Calfa

NBHL (1)

Եղեւ նորա անասուն ոչխարի եւ արջառոյ։ Մարդ եւ անասուն, խաշն եւ արջառ եւ այլն։


Անարար, աց

adj.

increate.

· Calfa

NBHL (2)

Որպէս ἅποιος, qualitate carens, անորակ. առանց որպիսութեան. (ուր թարգմանելն անարար՝ որպէս եւ անարարող, անարարուած, է վրիպական. տե՛ս եւ ի բառսն ԱՐԱՐՈՒԱԾ, եւ ՔԵՐԹՈՒԹԻՒՆ. որք ի թարգմանութիւնս շփոթին ընդ ՈՐԱԿՈՒԹԵԱՆ)

Ոչ կարէ ներգործութեամբ գոլ մարմին նախ քան ընդունել զտեսակն, զի նիւթ է անարար (այս ինքն անորակ), եւ ոչ մարմին։ Ըստ այսոցիկ որակութեանց եւ ջուրն անարար ( ի լս. անորակ) ասի. (Նիւս. բն. ՟Բ. եւ ՟Թ։)


Անարգ, աց

adj.

worthless, contemptible, vile, abject, despicable, ignoble.

· Calfa

NBHL (1)

Ընդհարցի մանուկն ընդ ծերոյն, եւ անարգն ընդ պատուականին։ Տեսիլ նորա անարգ՝ նուազեալ քան զամենայն որդւոց մարդկան։ Աստուածս համարեալ զորս եւ յանասունս թշնամեացն (կամ թշնամանացն) անարգք էին։ Չիք մարգարէ անարգ, եթէ ոչ յիւրում գաւառի եւ յիւրում տան։ Դուք փառաւորեալք, եւ մեք անարգք. եւ այլն։


Անարգանք, անաց

s. pl. affront, offence, wrong, insult;
indignity, slight, contempt, disgrace, shame, opprobrium, discredit, blame.

· Calfa

NBHL (1)

Մերկացից զյետուստ քո, եւ երեւեսցին անարգանք քո։ Կոր ի գլուխ առնէին զնա, զի տեսին զանարգանս նորա. (Երեմ. ԺԳ. 26։ Ողբ. ՟Ա. 8։)


Անարդ, ոյ

adj.

uneven, unpolished.

· Calfa

NBHL (1)

Որոյ չկայցէ արդ, այս ինքն զարդ կամ յօրինուած. անյարդար. անշուք. անհարթ. անհեթեթ. անձեւ. տձեւ. անզարդ, տգեղ, անշնորհք. ուսլուպսուզ, չիրքին, նասազ. ἁσχήμων, figura carens, deformis, turpis


Անարդիւն

adj.

unproductive, fruitless, useless;
worthless.

· Calfa

NBHL (1)

Անարդ. անհեթեթ. իբր տարադէպ. դժպատեհ. անվայել. անշնորհք, ամօ՛թ բան. այըպ. իբր ἁσχήμων, tupre.


Անարժան, ի, ից, աց

adj.

unworthy, unfit, improper;
condemnable, blamable, illegal, dishonest;
— համարել, to disdain.

· Calfa

NBHL (4)

Կամ անվայել. անպատեհ. անտեղի. անպատշաճ. անշնորհք. պէթ. եարաշըգսըզ. μὶ καθήκον, non conveniens, ἅτοπος, absurdus.

Անարժանօքն գործէին զօրութիւն՝ շնորհքն. (Ոսկ. եբր.։)

Արժանիքն իցեն նորա որդիք, եւ ոչ անարժանքն. (Ագաթ.։)

Անարժան նորա բարերարութեանն լինելով. (Պիտ.։)


Անարժանութիւն, ութեան

s.

unworthiness.

· Calfa

NBHL (1)

Անարժանութիւն ասեն զիրն գոլ։ Չմերձենալ Ի մեղաւորս անարժան է մարդասիրութեան նորա. (Երզն. մտթ.։)


Անարծարծելի, լւոյ, լեաց

adj.

that cannot be revived, or rekindled, not renewable, extinct.

· Calfa

NBHL (2)

Այն՝ զոր դժուարին է կամ անհնարին արծարծանել, վառել, նորոգել զվառումն, կամ զթրծումն, եւ զո՛ր եւ է պակասութիւն.

Որպէս զթրծեալ աման խեցեղէն փշրեցայ անարծարծելի. (զոր ոչ լինի նորոգ զանգանել եւ թրծել). (Նար. Ի։)


Անարուեստ, ից

adj.

of no trade, or profession;
artless;
guileless;
immaterial, simple, natural;
rough, rude.

· Calfa

NBHL (1)

Որպէս անարուեստական. օտար յարհեստէ. անիմաստ. անդէպ. անշնորհք. պիչիմսիզ, պէթ. ἅτεχνον. ab arte alienum


Անարութիւն, ութեան

s.

cf. Անարիութիւն.

· Calfa

NBHL (1)

Խենեշութիւն եւ անարութիւն։ Անարութեան եւ իգութեան առաջնորդ։ Փոխեսցին միտք մեր յերկիւղէ եւ յանարութենէ յարութիւն եւ ի քաջալերութիւն։ Անարութիւն եղջերուաց. (Փիլ.։)


Անարօր

adj.

uncultivated, waste;
intact, chaste.

· Calfa

NBHL (1)

Մեղր՝ պտուղ քաղցր եւ անարօր։ Զքաղցունսն գործեալ պար մեղուացն՝ մատուսցեն տռփողացն անարօր. (Ածաբ. նոր կիր.։ Մագ. ԿԲ։)


Արկանեմ, արկի

va.

to cast, to throw, to shoot;
to put away, to reject;
to reduce to, to bring to;
to sow, to scatter, to spread;
to pour out, to shed;
to mix;
ի մէջ — զանձն, to intermeddle, to intrude, to enter;
— ի մէջ ի ներքս, to thrust in, to introduce, to mix;
— ի միտս, to insinuate;
— զանձն ընդ, ի ներքոյ, to undergo;
— զիւրեւ, զանձամբ, to endorse, to put on one's back;
to put on, to dress one's self;
— աղիւս, to make brieks;
— զկալ, to winnow corn;
— ողորմութիւն, to pity;
ընդ յեսան, ընդ սրոց —, to whet, to sharpen;
— ընդ սղոցաւ, to saw;
— ջուր, to pour water;
գութս —, to pity;
խունկ —, to cense, to perfume with incense;
ի խնդիր —, to seek, to trouble one's self to find;
ձայն —, to cry, to scream, to shriek;
վարձս, սակ —, to bargain, to make an agreement, to contract;
վիճակ —, to cast or draw lots;
ի կիր, ի վար, ի գործ —, to use, to employ, to make use of;
ձեռն —, to undertake;
— ընդ տարակուսանօք, to make doubtful, to doubt;
— ի մոռացօնս, to forget;
— զանձն ի վատնգ, to place one's self in danger;
— ի յուսահատութիւն, to reduce to despair.

· Calfa

NBHL (10)

Արկանել զձեռն ի վերայ նեղչաց։ Ձեռն մի՛ արկանէք ի նա։ Ձեռն էարկ նա ի հրեայսն։ Արկին ի նա ձեռս։ Արկանել զաջա զգլխով։ հանդերձ կամ ձորձ զնովաւ, կամ զքեւ։ Արկին ի նոսա խունկ։ Յոր արկանիցեն զձեռս։ Մի՛ հարկանիցես զծառատունկ նորա՝ արկանելով ի նմա երկաթ։ Արկից ի վերայ նոցա զվարմ իմ։ Արկանել կապերտ ի վերայ ձորձոյ. կամ նուարտան ի վերայ նորա, եւ ա այլն։

Ա՛րկ զձեռն քո ի ծոց քո. եւ արկ զձեռն իւր ի ծոց իւր։ Արկցե՛ս զլծակսն ընդ օղսն. եւ այլն։ Արկ զմատունս իւր ընդ ականջս նորա։ Դիջի՛ք զբանս զայս ի ձեռս ձեր։ Արկանէ գրգռութիւն ի մէջ եղբարց։ Արկ մանեակ ոսկի ի պարանոց նորա։ Արկեր զինեւ զմեղս մանկութեան։ Արկեր զնովաւ սպառազինութիւն։ Արկցէ զնովա ցաւս իւր, եւ այլն։

Արկ իւղ ի գլուխ նորա։ Արկ մովսէս յիւղոյն օծութեան ի գլուխն ահարոնի։ Որ արկանէր ջուր ձեռաց եղիայի։ Եւ նա արկանէր, մինչեւ լցան ամանքն։ Բաժակ լի անապակ արկեալ. եւ այլն։

Եւ էր տէրն ընդ Յովսեփայ, եւ արկ զնովաւ ողորմութիւն, եւ ետ նմա շնորհս առաջի բանտապետին։ (Ծն. ՟Լ՟Թ 21.)

Եկա՛յք արկցո՛ւք աղիւս։ Շուրջ զնոքօք արկին պատնէշ։ Ի վերայ երուսաղէմի արկանել պատնէշ։ Արկանել խից ի վերայ դրանցն նորա։ Որչափ ինչ արկանիցես նմա տոկոսիս. եւ այլն։

Սրկ զաթոռ նորա ի վերոյքան զբազումս։ Խնոյր արկանէր զամենայն զուր բացեալ զբերանս. (Բուզ. ՟Գ 10. ՟Դ 7։)

Արկ զմիտս իւր տիկին տեառն Յովսեփու եւ աւն եդ նմա։ Արկ ի վերայ նորա երեք հարիւր քանքար (հարկ). (Եփր. ծն. եւ Եփր. թագ.։)

Արկեալ ջուր զերեսօք նորա՝ կանգնեաց զնա.. (Վրք. հց.) Այլ այսոքիկ եւ որ նման սոցին՝ վերածին առ մի ի նախանշանակեալ նշանակութեանց։

ՇՆՈՐՀՍ ԱՐԿԱՆԵԼ. իբր Շնորհս մատուցանել. շնորհ ունել.

Զի մի՛ շնորհս արկանիցէ նմա ղաբան սակս աներանալ ղաբանայ վասն նորա. (Եփր. ծն.։)


Արհամարհեմ, եցի

va.

to despise, to repulse, to disdain;
to aggrieve, to offend;
to vex;
to debase.

· Calfa

NBHL (1)

Եւ նորա արհամարհեալ լինէր զտանջանօքն. (Ճ. ՟Ժ.։ Ասի անխտիր եւ արհամարհել զոք կամ զիմն, զոր օրինակ զկեանս, զամօը, զբան կամ զճարտարօք, զներելովն եւ զերկայնմտութեամբ։ Իսկ կր. Արհամարհեալ է առաջի նորա, կամ նմա. փոխանակ ասելոյ՝ ի նմանէ։)


Արհամարհոտ

cf. Արհամարհիչ.

· Calfa

NBHL (1)

Լինիցիմ առաջի նորա իբրեւ արհամարհոտ։ Տեսէ՛ք արհամարհոմտք։ Զմէ՞ հայեցար յարհամարհոտս. (Ծն. ՟Ի՟Է 12։ Ամբ. ՟Ա. 5. 13։)


Արհամարհութիւն, ութեան

s.

contempt, disdain, abjection, shame;
vexation, offence, humiliation.

· Calfa

NBHL (1)

Արհամարհութիւն լինէր առաջին պատուիրանին վասն նորին տկարւոթեան. (Եբր. ՟Է 18։)


Արհաւիրք, աւրաց

s.

fright, terrour, great and sudden fear, dread, consternation, shock.

· Calfa

NBHL (2)

ἕστασις, φοβισμός, φόβητρον , δεῖμα, τὰ φρίητα եւ այլն. extasis, terror, terriculamentum, horror, formido. Ահ աւիր (այսինքն վայրապար, ավարէ) կամ ահաւոր իրք. երկիւղ մեծ սաստկացեալ յերեւակայութենէ. սոսկումն. զարհուրանք. երկիւղալի իրք եւ ցնորք, խրտուիլ եւ տեսիլ ուրուական. գօրգու, գօրգուլուգ, հիւրիտ. Տե՛ս (Իմ. ՟Ժ՟Է. 8։ Սղ. ՟Ձ՟Է. 18։ Երեմ. ՟Ե. 30. ՟Ժ՟Ը. 13։ ՟Ի՟Գ. 14։ ՟Ծ՟Ա. 39։ Ովս. ՟Զ. 10։ Յոբ. ՟Լ՟Է. 16։ Ղկ. ՟Ի՟Ա. 11։ ՟Բ. Մնաց. ՟Ժ՟Դ. 14։ ՟Ժ՟Ե. 15։ ՟Ժ՟Է. 40։ ՟Ի. 29։)

Ազգի ազգի արհաւիրս արկանէր ի վերայ նորա։ Արհաւիրս սաստից։ Արհաւիրք սպառնալեաց։ Կին ոմն այրի հրաման առեալ յարհաւրաց.. (Ագաթ.։)